واضح آرشیو وب فارسی:راسخون:
![محمد تقي پاک سيما، مدير فيلمبرداري مهاجر](http://rasekhoon.net/userfiles/Article/1389/11shahrivar/10/141988.jpg)
محمد تقي پاک سيما، مدير فيلمبرداري مهاجر وصف ناشدني مهم ترين مقوله فيلمبرداري مهاجر که شما را به عنوان يک مؤلفه جديد درگير آن کرد و شايد بعد از آن هم وقتي به مهاجر مي نگريد به عنوان يک ويژگي خاص خود را نشان مي دهد، چه بود؟ مهاجر اولين کار روي آب من بود، آن هم دقيقاً به آن شکلي که آقاي حاتمي کيا دوست داشت که رئال باشد. ما يک ماه در بندرانزلي کار کرديم، اما وقتي هر شب براي خوابيدن به هتل مي رفتيم احساس مي کرديم روي آب خوابيده ام. مدام اين موج در ذهن مان بود و درگير آن بوديم. من تا آن موقع روي آب کار نکرده بودم و مهاجر برايم يک تجربه بديع بود. مهاجر را واقعاً دوست دارم، آن هم به دليل اين که توانستم کاملاً با داستان حاتمي کيا همراه باشم. سکانس پلاک ها شاخص ترين سکانس فيلم است. از طرف شما چه اقداماتي براي وصف ناپذيري اين چنيني اش صورت گرفت؟ مقدار اسلوموشن گرفتيم و به ميزان قابل توجهي هم مه به آن اضافه شد و در ارتفاعي از روي زمين به شکل لوانگل فيلمبرداري کرديم که خيلي زمان و مکانش مشخص نباشد. رنگ فيلم هم به نظرم واجد يک تن گرم است. مي خواهم بدانم اين رنگ در زمان فيلمبرداري چه تناسبي با وضعيت رئال فيلم پيدا کرد يا چه انديشه اي از طرف شما پشت اين ترکيب بصري بود؟ تنها کاري که کردم و احساس کردم صحنه ها بايد گرم باشد (چون در محيط هاي طبيعي کار مي کرديم)، سعي کردم در اتالوناژ گرم تر کار کنم و صحنه ها آن گرماي لازم را به ما بدهد. کدام سکانس ها بيشترين انرژي را از شما گرفت؟ سکانس هاي روي آب همان قدر که برايم تازگي داشت، زحمت هم داشت و انرژي مضاعفي از من گرفت. در اين سکانس ها دوربين ها روي قايق ها بسته شده بود و ثابت کردن و حرکت قايق ها به لحاظ قاب ها، توازن با ساير اجزاي فيلم و حفظ صحنه برايم خيلي دشوار بود. پرواز مهاجر چطور؟ پرواز مهاجر هم خيلي وقت گير بود، چون دستگاه کنترل از راه دور داشت و حوصله زيادي هم براي درآوردن آن چه مي خواستيم لازم بود. مهاجر برايتان سبک خاصي ايجاد نکرد که در آثار بعدي به آن پايبندي پيدا کنيد؟ حسم اين است که با قصه همراه شوم. نمي خواهم رد پا يا سبک خاصي از خودم باقي بگذارم. احساسم اين است که ما همه بازوهاي کارگردان و در خدمت او هستيم که او فيملش را بسازد و حرفش را بزند. چند فيلم بعد(سال 1371) هم با حاتمي کيا در وصل يکان همراه شديد. چه تفاوتي در اين دو فيلم ايجاد شده بود؟ فهواي فيلمنامه وصل نيکان حاوي يک ترديد بود و اين ترديد در من فيلمبردار هم تأثير گذاشته بود. به نظرم خود حاتمي کيا هم آن چه مي خواست بگويد را در وصل نيکان نتوانست کامل و جامع بگويد، در حالي که در مهاجر به نظرم اين اتفاق افتاد. تجهيزات کافي براي مهاجر در اختيار داشتيد؟ مثل جنگ بايد با کمبود تجهيزات در سينماي ايران هم مي ساختيم. ابزارهاي ما ابزارهاي فرسوده اي بود. البته وسايل ما در وصل نيکان با مهاجرت تفاوت آن چناني نکرد، اما حس مهاجر و لوکيشن هايي که داشت بسيار طبيعي و خوب بود و امکانات لازم براي اجرايي کردن آن چه حاتمي کيا مي خواست تا حدودي مهيا شد. سهم شما به عنوان فيلمبردار براي انتقال حس غريب فيلم را در کجا مي توان جست و جو کرد؟ بخشي از آن به بيان تصويري خود آقاي حاتمي کيا باز مي گشت. من فيلمبردار با بيان تصويري او، خودم را همراه مي کردم و اين براي من يادآور مستندهاي جنگ بود. کاملاً احساس مي کردم که در زمان فيلمبرداري مهاجر هم در جبهه حضور دارم و دارم همان کارهايي را که آن زمان به شکل مستند انجام مي دادم، مي کنم و شايد اين حسي که شما مي گوييد زاييده اين احساس مشترک من بود. آيا مهاجر پس از بيست سال از سوي شما با همين ويژگي ها فيلمبرداري مي شود؟ احساس کمبودي پس از دو دهه در آن نمي کنيد؟ مهاجر حتي الان هم اگر ساخته شود، بايد دقيقاً با همه ابعاد و به همان شکلي که آن زمان کار شد، کار شود. من مهاجر را همان طور دوست دارم. حتي با وجود تکنولوژي جديد و کامپيوتري شدن همه چيز، آن رئاليسمي که در آن زمان باعث ساخته شدن فيلم شد را دوست دارم. مي دانيد که من کارم را با مستندهاي جنگ شروع کردم و اين رويکرد رئالي که دائم به آن اشاره مي کنم. برگرفته از آن تجربه هاست. نمي خواهم عنوان کنم که آدم با تجربه اي در اين حوزه ام، اما شروع ام با آن نوع سينما بود. فيلم هاي مستندي چون برفراز فاو(اسلاملو)، کربلاي پنج (شمقدري)و... تجربه هاي مستند من در سينماي جنگ بود. در مهاجر نقش شما در انتخاب لوکيشن ها چه بود؟ در قرچک ورامين مقداري از لوکيشن هاي ني زار شکل گرفت و ما هم تابع ني ها بوديم. نمي توانستم خيلي نظر بدهم، اما وقتي قرار شد جاده اي را بازسازي کنيم، براي من زاويه تابش نور خيلي مهم بود که رعايت هم شد و البته در پس زمينه مان کوهي بود که نمي شد کاري اش کرد. شمال هم نمي شد رفت، چون با بارندگي بي سابقه اي مواجه بوديم و براي همين در ورامين فيلمبرداري کرديم. رنگ ني ها همان رنگي بود که مي خواستيد؟ با بافت بصري فيلم هم جنس بود؟ فاصله اي که به لحاظ زماني هنگام فيلمبرداري افتاد(به دليل رحلت امام) با آن چه در فيلمنامه قرار بود کار شود، باعث شد که با يک رنگ تغيير يافته از ني ها مواجه شويم، اما خيلي خود را در نهايت نشان نمي داد. سکانس هاي بندر انزلي و قرچک ورامين به لحاظ جوي خروجي متفاوتي نمي داد؟ تفاوت تصويري دارد، خب اين يک نگاه حرفه اي مي خواهد، اما به نظرم چون قصه روان روايت مي شود، خيلي به چشم نمي آيد. نکته ديگري که به نظرم جالب است بگويم، اين است که ما براي نماهاي ذهني اصغرزاده(زماني که او مي خواست نماهاي مهاجر را بدون کنترل ببيند) رفتيم و قايق تيزرويي که ماهيگيران حرفه اي از آن استفاده مي کردند را قرض گرفتيم و دوربين را با وسايلي روي آن بستيم و يک تجربه جديد انجام داديم که براي من بسيار بديع و خروجي اش دلپذير بود که در کارهاي بعدي ام هم تکرار نشد. دستيارم و قايقران اصلي در اين سکانس خيلي با شجاعت اقدام کردند. به نظرم پلان هاي خيلي خطرناکي بود که گاه امکان داشت ني ها به صورت يا چشم اصابت کند. اتفاقي براي شما و گروه تان رخ نداد؟ نه، هيچ اتفاقي. از مهاجر به شدت راضي ام. مهاجر برايم يک خاطره وصف ناشدني است. منبع: صنعت سينما- 91
#فرهنگ و هنر#
این صفحه را در گوگل محبوب کنید
[ارسال شده از: راسخون]
[تعداد بازديد از اين مطلب: 469]