واضح آرشیو وب فارسی:تبیان: روشهاي مصرف مواد مخدر را از مجموعههاي رمضاني بياموزيد!
![رضا عطاران](http://img.tebyan.net/big/1387/06/11115115115250131103278491552531995314380.jpg)
مجموعههاي تلويزيوني ماه رمضان امسال در حرکتي دور از عرف رايج رسانه ملي انواع و اقسام مواد مخدر را در مقابل ديدگان حيرتزده مخاطبان نمايش و نحوه استفاده از آنها را سخاوتمندانه آموزش ميدهند. آثار مناسبتي ماه رمضان سيما در سالهاي اخير به مجموعههايي پربينننده و به عرصهاي براي رقابت شبکهها تبديل شدهاند. اما در مجموعه هاي ماه رمضان امسال نکتههايي ديده ميشود که خبر از تغيير خطوط قرمز دارد. گرچه اين تغيير نه تنها اميدوارکننده نيست، بلکه نشاندهنده متزلزل بودن قواعد و مميزيها در سازمان بزرگ صدا و سيما است.سالهاي گذشته در يک جريان مستمر و طراحي شده پديده چندهمسري و ازدواج موقت به يکي از عناصر تکراري مجموعهها و فيلمهاي تلويزيوني تبديل و با وجود انتقادهايي که به حمايت آشکار رسانه ملي از اين پديده شد، در اغلب مجموعهها و فيلمها خانوادههاي ايراني درگير اين معضل بودند.اين ماجرا تا آنجا ادامه يافت که قبح مسئله کمرنگ شد و ديگر ديدن مردهاي دوزنه يا مرداني که به همسرشان خيانت ميکنند در رسانه ملي به يک عادت تبديل شد. به نظر ميرسد جرياني تازه در تلويزيون شکل گرفته و قصد دارد در ميان بهت و حيرت مخاطب معضل اعتياد را هم مثل پديده چندهمسري به موضوعي پيش پا افتاده تبديل کند. در مجموعههاي امسال حضور معتادها پررنگتر از قبل شده و پاي آنها حتي به مجموعه "روز حسرت" هم کشيده شده که ادعاي ماورايي بودن دارد. اگر شوخي با تيپ معتاد در "بزنگاه" و "مامور بدرقه" به نوعي پذيرفتني باشد در "روز حسرت" با رويکرد خاص به مسائل معنوي اشاره مستقيم به اعتياد و نمايش تمايل شخصيت فريده به مصرف مواد مخدر سئوالبرانگيز است.در مجموعه هاي ماه رمضان امسال نکتههايي ديده ميشود که خبر از تغيير خطوط قرمز دارد. گرچه اين تغيير نه تنها اميدوارکننده نيست، بلکه نشاندهنده متزلزل بودن قواعد و مميزيها در سازمان بزرگ صدا و سيما است.در اين سالها تلويزيون قواعدي عجيب داشته که مدام تغيير کرده و هيچ مديري خود را موظف ندانسته درباره اين سياستهاي يک بام و دو هوا توضيح بدهد. اگر قرار است خطوط قرمز و حساسيتها کمرنگ شود بايد اين قاعده شامل همه مجموعهها و فيلمها باشد اما عملا اين اتفاق نميافتد و فقط گروهي خاص از اين موهبت (اگر بشود نامش را موهبت گذاشت) بهره ميبرند.هر چه اشارهها، انتقادها و کنايهها پررنگتر و عميقتر بشود، تيغ مميزي تيزتر ميشود. به ياد بياوريم حاشيههايي را که پخش مجموعه "ساعت شني" به وجود آورد. اين مجموعه تصويري از جامعه و بحرانهاي اخلاقي آن پيش چشم مخاطب قرار ميداد که تاثيرگذار و گاه تکاندهنده بود اما سازمان تاب نياورد و مجموعه را مميزي کرد.فيلمهاي سينمايي زيادي در پخش تلويزيوني به اين بهانه که با مقررات سيما همخواني ندارند جرح و تعديل ميشوند و دامن اين تغيير گاهي فيلمي معناگرا مثل "خيلي دور، خيلي نزديک" را هم گرفته است. با اين شرايط طبيعي است به اين جريان تازه که ميخواهد اعتياد را به يک ماجراي مفرح و بامزه تبديل کند مشکوک باشيم.در "بزنگاه" روي موضوع اعتياد نادر (رضا عطاران) تاکيد ميشود و در هر قسمت شاهد تلاش او براي تهيه و مصرف مواد هستيم. همه ميدانند او معتاد است، مرتب در اين باره صحبت ميکنند و هيچ چيز مانع پرداختن به اين ماجرا نميشود. نادر حتي پاي دختر خردسالش را هم به ماجرا باز و مواد را در لباس او پنهان ميکند.با ديدن اين سکانسها و تاکيد بر جزئيات شيوههاي مختلف مصرف انواع مواد مخدر نميتوان از کمرنگ شدن خطوط قرمز سيما خوشحال شد. آيا اين ميزان توجه به جزئيات در مورد اعتياد، کارکرد داستاني يا زيباييشناسانه در مجموعه دارد يا سياستي است تا حساسيت مخاطب را نسبت به معضل اجتماعي حاد اعتياد کمرنگ کند؟اين ماجرا به شکلي ديگر در "مامور بدرقه" و "روز حسرت" تکرار ميشود و گويي نميتوان سراغ قصهاي رفت که معتادها در آن حضور نداشته باشند. کارگردانهاي اين مجموعهها اشارههاي غيرمستقيم و گذرا را به اعتياد کافي نميدانند و به اين ضعف شخصيتها اشارههايي پررنگ دارند.سالهاي گذشته در يک جريان مستمر و طراحي شده پديده چندهمسري و ازدواج موقت به يکي از عناصر تکراري مجموعهها و فيلمهاي تلويزيوني تبديل و با وجود انتقادهايي که به حمايت آشکار رسانه ملي از اين پديده شد، در اغلب مجموعهها و فيلمها خانوادههاي ايراني درگير اين معضل بودند.سکانس خريد مواد مخدر در "روز حسرت" کاملا گويا است، اما کارگردان در فصلي ديگر اين فرصت را به شخصيتها ميدهد تا مفصل درباره اين موضوع و اعتياد فريده (مهراوه شريفينيا) صحبت کنند. تمايل اين شخصيت براي مصرف هم با نشان دادن مواد و تاکيد روي نوع آن و شيوه مصرف همراه است که واقعا ضروري نيست.مجموعههاي ماه رمضان در حالي به ترويج اعتياد ميپردازند که مطمئنا در رسانه ملي فيلم سينمايي "خونبازي" به کارگرداني رخشان بنياعتماد و محسن عبدالوهاب با وجود تحسين شدن در محافل داخلي و خارجي نميتواند فرصت نمايش به شکل کامل پيدا کند. در حالي که اين فيلم يک اثر اجتماعي با کارکرد قوي آموزشي است.مستند خوشساخت و جذاب "سرخ" کيوان عليمحمدي و اميد بنکدار با موضوع ايدز با وجود همه امتيازها از شبکه چهار پخش ميشود تا کمتر بيننده داشته باشد، اما مخاطب ميليوني مجموعههاي رمضان 30 شب با هر سن و قشر بايد در معرض جرياني باشد که به نظر ميرسد قرار است تصوير تکاندهنده و تلخ اعتياد را از مقابل ديدگانمان محو کند و اين غمانگيز است...کودک، نوجوان، ميانسال، پير، زن، مرد و همه و همه در شبهاي معنوي ماه رمضان امسال در حالي به تماشاي روشهاي نوين و سنتي مصرف مواد مخدر مينشينند و ناخودآگاه به آن ميخندند که سالهاست بسياري از همين مخاطبان در حسرت ديدن يکي از سازهاي موسيقايي نوين و سنتي ماندهاند و شايد اين آرزو را با خود به دنياي ديگر ببرند.منبع : مهر
این صفحه را در گوگل محبوب کنید
[ارسال شده از: تبیان]
[مشاهده در: www.tebyan.net]
[تعداد بازديد از اين مطلب: 231]