تبلیغات
تبلیغات متنی
محبوبترینها
ساقدوش کیست ؟ | وظیفه ساقدوش در مراسم عقد و عروسی چیست ؟
قایقسواری تالاب انزلی؛ تجربهای متفاوت با چاشنی تخفیف
چگونه ویزای توریستی فرانسه را بگیریم؟
معرفی و فروش بوته گرافیتی ریخته گری
بهترین بروکر برای معاملات فارکس در سال 2024
تجربه رانندگی با لندکروز در جزیره قشم؛ لوکسترین انتخاب
اکسپرتاپ: 10 شغل پردرآمد برای مهاجران کاری در کانادا
بهترین سایتهای خرید تیک آبی رسمی اینستاگرام در ایران
صفحه اول
آرشیو مطالب
ورود/عضویت
هواشناسی
قیمت طلا سکه و ارز
قیمت خودرو
مطالب در سایت شما
تبادل لینک
ارتباط با ما
مطالب سایت سرگرمی سبک زندگی سینما و تلویزیون فرهنگ و هنر پزشکی و سلامت اجتماع و خانواده تصویری دین و اندیشه ورزش اقتصادی سیاسی حوادث علم و فناوری سایتهای دانلود گوناگون
مطالب سایت سرگرمی سبک زندگی سینما و تلویزیون فرهنگ و هنر پزشکی و سلامت اجتماع و خانواده تصویری دین و اندیشه ورزش اقتصادی سیاسی حوادث علم و فناوری سایتهای دانلود گوناگون
آمار وبسایت
تعداد کل بازدیدها :
1815028288
![archive](https://vazeh.com/images/2archive.jpg)
![نمایش مجدد: تفسير خطبه 86 (14) نهج البلاغه استاد حسين انصاريان refresh](https://vazeh.com/images/refresh.gif)
تفسير خطبه 86 (14) نهج البلاغه استاد حسين انصاريان
واضح آرشیو وب فارسی:فان پاتوق: بسم الله الرحمن الرحيم الحمد لله رب العالمين و صلي الله علي سيدنا و نبينا محمد و آله الطيّبين الطاهرين.
کلام در خطبه 86 نهج البلاغه بود که در قسمت اول اين خطبه وجود مبارک اميرالمومنين(ع) اوصاف و ويژگي.هاي محبوبترين عباد خدا را بيان مي.کنند. اولين وصفي که امام(ع)مطرح مي.کنند «فاستشعر الحزن» اينان لباس قلب و دلشان، حزن است که احتمالا به کار گرفتن جمله «فاستشعر» دلالت بر اين دارد كه حزن براي اين بزرگواران يک حزن پيوسته و دائم است، البته تا زماني که در دنيا به سر مي.برند. ولي هنگامي که انتقال به عالم بعد پيدا مي.کنند، وضعشان براساس ويژگي.هايي که در دنيا کسب کردند، کاملا فرق مي.کند، آنجا در کنار محصولات و کشت مثبتي که در دنيا داشتند، خواهند بود.
اين حزني که اميرالمومنين(ع) به اين کيفيت بيان مي.کنند با آياتي که در قرآن است ]لاخوف عليهم ولاهم يحزنون[ چگونه قابل جمع است؟ يا آية ]الا ان اولياء الله لاخوف عليهم ولاهم يحزنون[ يا آية ]قلنا اهبطوا منها جميعا فاما ياتينکم مني هدي فمن تبع هداي فلاخوف عليهم ولاهم يحزنون[ که اينجا بايد دو مطلب را گفت که در ضمن بحث خواهد آمد و اين دو مطلب مسئله را حل مي.کند.
«حزن» در لغت به معني سختي و غلظت است. در لغت هم اينطور به اين معنا اشاره شده. «الحزن ما غلظ من الارض» که وقتي يک انقباض باطني بخواهد يک جرياني يا جرياناتي براي انسان پيش مي.آيد که مردم تعبير مي.کنند به دل گرفتگي. دلش گرفته. اين انقباض باطني حزن است که وقتي براي انسان پديد مي.آيد «يقابل السرور» اتفاقاً در لغت به اين معنا هم بعضي.هايشان اشاره کردند. «الحزن، هو ما يقابل السرور و هو حالة انقباض مخصوص في القلب كما أن السرور حالة انبساط» در مقابل دل گرفتگي، شادي دل و گشايش دل است و پديد آمدن يک ميدان لذت بخش براي دل است.
براي رفع آن مسئله يعني اينکه اميرالمومنين(ع) اين حزن را براي دل بندگان ويژه خدا، يک حزن دائم دانستند، از طرفي مي.بينيم قرآن مجيد براي اهل خدا، نفي حزن مي.کند. ]لاخوف عليهم و لاهم يحزنون[ ما براساس خود آيات و روايات در معتبرترين کتاب.هايمان حزن را در دو قسم بايد ببينيم و به دو صورت بايد ببينيم يعني هر حزني را مقيد به يک قيد بايد ببينيم از اين دوحزن. يک حزن را بايد بگوييم حزن منفي است و يک حزن را بايد بگوييم حزن مثبت است.
ـ حالا در ضمن آيات و روايات مي.رسيم که داستان اين حزن در منفي بودنش و در مثبت بودنش به کجا مي.رسد. البته حزن مثبت هنگام انتقال به عالم بعد ديگر دوره اش تمام مي.شود، ولي حزن منفي بعد از انتقال به عالم بعد قوي تر مي.شود و باعث آزار شديدي براي انسان مي.شود، حالا خود آيات و روايات خيلي روشن و زيبا بيان مي.کنند، اما حزن منفي را بايد گفت: ميوه تلخ جهل علمي است. آنهايي که از طريق وحي، از طريق معارف الهيه تا حدي به حقايق پشت پرده آگاهي دارند يعني در رده بعد انبيا و ائمه قرار دارند، انبيا و ائمه جريانات پشت پرده را چه نسبت به دنياي خودشان و چه نسبت به آخرتشان از طريق وحي به طور کامل آگاهند و براساس آن آگاهي دچار حزن منفي نمي.شوند، ولي اين جهل علمي باعث مي.شود که يک سلسله آثار منفي روحي براي انسان پيدا بشود که باز در ضمن آيات و روايات اين بخش.ها هم روشن مي.شود.
اما حزن منفي که در آيات قرآن مطرح است. ]اذهما في الغار اذ يقول لصاحبه لاتحزن[ از لاتحزن معلوم مي.شود که دارنده حزن، حزن منفي داشته. چرا حزن منفي داشته؟ از جمله بعد که مي.فرمايد ]ان الله معنا[ معلوم مي.شود که او يقين واقعي نداشته به معيت خدا، در اين حادثه با خودشان و ايمان به اين معنا براي او هنوز کامل نشده بوده و در حالت ترديد و ترس بوده که اگر گرفتار بشويم و مشرکين مکه ما را پيدا بکنند و دستگير بکنند، طبق جناياتي که قبلا از آنها ديده.ايم، خانه و زندگي مان بر باد مي.رود و در مضيقه قرار مي.گيريم، هم ترس داشت که گرفتار بشود و هم از اين غصه داشت که خانه و اموال و زندگيش مصادره بشود و از دست برود.
ـ وجود مبارک رسول خدا طبق فرمان پروردگار به او فرمود ]لاتحزن[ غصه نخور. يکي از علماي بزرگ عرب در كتابش با مدارک بسيار قوي و استدلالات متين و با مراجعه به کتاب.هاي چند قرن، ثابت مي.کند، شخصي که در غار با رسول خدا بوده غير از اين شخصي است که معروف بين مردم با توجه به اينکه ديگران اين را يک فضيلتي مي.دانند براي آن شخصي که معروف است با پيامبر بوده که خود آيه شريفه هم نفي فضيلت مي.کند. يعني «لاتحزن ان الله معنا» يعني غصه تو بيخود است و يقين است که پروردگار عالم با ماست.
از اينکه رسول خدا نهي مي.کنند معلوم مي.شود اين حزن، حزن غلطي بوده و حزن منفي و نادرستي بوده، اگر خداوند فرمان به هجرت داده و حافظ مهاجر است و ]ان الله يدافع عن الذين آمنوا[ غصه و ترس معني ندارد و يقينا پروردگار عالم اينها را به مدينه مي.رساند، بدون اينکه دچار حادثه يا گرفتار مردم مکه بشوند، ولي همراه پيامبر، آيه نشان مي.دهد که ايمانش به حقيقت و حقايق ضعيف بوده و جهل حالا علمي يا عملي به جريانات مثبت جهان داشته است.
اما آيه دوم: سوره مبارکه آل عمران آيه 139 است. در اينجا هم پروردگار عالم نهي از حزن و نهي از سستي، عقب نشيني و ضعف و فتور مي.كند. ]ولاتهنوا ولاتحزنوا وانتم الاعلون ان كنتم مؤمنين[ سست نباشيد. بايستيد. مقاومت کنيد. صبر داشته باشيد و استوار باشيد. حزن و غصه هم نداشته باشيد. شما به خاطر دين تان، به خاطر کتابتان و پيامبرتان، به خاطر توجه خدا يک جامعه، برتر از نظر ارزشها هستيد نه از نظر طبيعي. که ]خلقکم من نفس واحدة[ ، ]خلقناکم من ذکر وانثي و جعلناکم شعوبا و قبائل[ تفاوت شما با ساير ا مت.ها تفاوت ارزشي است نه تفاوت طبيعي. ]انتم الاعلون[ شما برتر هستيد اما اين دوحقيقت را مشروط مي.کند به ]ان کنتم مومنين[ اگر شما مومن واقعي باشيد. اگر شما حقايق را تصديق داشته باشيد اگر شما نصرت خدا را، ياري خدا را، لطف خدا را، عنايت خدا را، اجر خدا را و قيامت آباد را، باور داشته باشيد در فضاي باور، سستي و غصه و حزن اصلا معنا ندارد.
تفاوت امت اسلام با ديگر امت.ها مال ارزشهاست، نه مال انسان بودنشان که اينها موجود خاص نيستند.
«ولاتهنوا و لاتحزنوا و انتم الاعلون» نبود سستي و نبود غصه را ما در حادثه با عظمت و بي.نظير کربلا به طور کامل مشاهده مي.کنيم، من يک دورنمايي از مسئله کربلا را با توجه به اين آيه براي شما عرض مي.کنم. اولا از خبرنگاران ارتش يزيد نقل شده که من اولين بار اين مطلب را در کتاب 7 جلدي عنصر شجاعت ديدم، که به نظر مي.رسد در کتاب.هايي كه براي حادثه کربلا نوشتند. اين كتاب زيباترين و بهترين کتاب باشد براي شناساندن اين 72 نفر، که يک جلدش مستقلا 600 صفحه مربوط به مسلم بن عقيل است. سه جلدش مربوط به خود حضرت سيدالشهداء(ع) است و سه جلدش مربوط به 72 نفري است، که از بصره يا مکه يا کوفه يا مدينه آمدند، البته نزديک سي سال است که اين کتاب در بازار نيست، من چندبار هم با فرزند مولف اين کتاب، مرحوم آيت الله حاج ميرزاخليل کمره اي صحبت کردم ولي به نتيجه نرسيد. احتمالا در کتابخانه.ها باشد، که وقتي لشکر يزيد بر مي.گردند کوفه، معمولا مي.پرسند چه خبر بود و چه کساني بودند و چه بود و چه شد. وقتي سوال کردند که چه خبر بود؟ و چه چيزي ديديد و چه برخوردي داشتيد؟ اين دو مطلب را زبان دشمن بيان کرد. که يک مطلبش خيلي عجيب است براي آنهايي که به حقايق آگاهي کامل ندارند ولي براي ما عجيب نيست. خبرنگار مي.گويد ما حدود 30 هزار نفر بوديم در اين ميدان جنگ، طرف ما حدود 70 نفر، زماني که جنگ شروع شد اين 70 نفر ريختند سر ما 30 هزار نفر، که اين بايد طبيعتا برعکس باشد، يعني 30 هزار نفر راحت مي.توانند بريزند سر72 نفر و در يک حمله همه را از بين ببرند، ولي دشمن مي.گويد اين 72 نفر ريختند سر ما، که جنگ هم مي.دانيد از طلوع آفتاب صبح تا حدود 3 بعد از ظهر که حضرت ابي عبدالله الحسين(ع) شهيد شدند طول کشيده و اين طول کشيدن جنگ منوط به شجاعت و نترسي و استقامت اين 72 نفر بوده والا اگر سست بودند و ضعف نشان مي.دادند خيلي زود برنامه جمع شده بود. اين يک جمله که 70 نفر ريختند سر ما، اين قابل تعمق است که نشان مي.دهد اينها هر کدام «کالجبل الراسخ لاتحرکه العواصف» و «لاتهنوا» را اينها، کاملا پياده کرده بودند، يعني يک ميليونم ارزن، نه در امر ايمانشان سست بودند و نه نسبت به جنگ سست بودند و نه نسبت به هدفشان و عاقبتشان.
اما جمله دوم که دشمن نقل کرده. دشمن مي.گويد ما آن چيزي که روز عاشورا ديديم، اين بود که اگر مرگ لقمه اي بود، البته مرگ يعني يک حقيقتي که درصد بالايي از مردم جهان و موجودات زنده از آن مي.ترسند، فراري هستند. و در جامعه خودمان مي.بينيد، بيماري.هايي که معمولا منجر به مرگ است، مي.گويند اگر کسي سرطان گرفت خبر به او ندهيد، مردم از سرطان وحشت دارند، به خاطر اينکه مي.گويند عامل مرگ است، يا از سکته وحشت دارند به خاطر اينکه مي.گويند عامل مرگ است، وقتي يک کسي سکته خفيف مي.کند، يا يک جاي بدنش درد مي.گيرد و به دوا مشکوک مي.شود، خودش را مي.بازد. معني مرگ و عکس العمل موجودات زنده را نسبت به مرگ، حتي حيوانات وقتي کارد و طناب دست قصاب مي.بينند حالت اضطراب و فرار به خودشان مي.گيرند. خبرنگار دشمن مي.گويد، اگر مرگ يک لقمه بود که همه از آن فراري.اند و اين لقمه را در گلوي شير گذاشته بودند و خود شير هم يک حيوان درنده اي است که باز اسمش هم وحشت آور است و يک حيوان قوي است که در جنگل سلطنت مي.کند و به کسي رحم نمي.کند، خيلي تعبير جالبي دشمن کرده، اگر مرگ لقمه.اي بود در گلوي شير و اين شير را با اين لقمه در گلو در وسط ميدان کربلا گذاشته بودند اين 72 نفر براي ربودن اين لقمه با هم مسابقه مي.دادند. اين حالت اين 72 نفر بود.
اما مطلب ديگري که خود من تحليل دارم در اين زمينه اينکه اگر ... اين را ياد مي.دهند در دانشگاه.هاي نظامي، اگر مخبرين لشکر، جاسوسان لشکر توانستند خوب جاسوسي کنند و تمام برنامه.هاي دشمن را به دست بياورند، که معمولا اين جاسوسي.ها در همه جنگ.ها در تاريخ بوده، که طرف مقابل خبر کامل مي.گيرد از دشمن که نسبت به آن خبر کامل، آمادگي رزمي پيدا بکند. چنانچه به سردار لشکر خبر دادند که نفرات دشمن از ما بيشتر است، قوي ترند، اسلحه شان هم بيشتر است، جايگاه ايستادنشان هم مهمتر است، سنگربندي.هايشان بهتر است، اگر بنا باشد که فرار نکنند و ميدان را خالي نکنند، به امير لشکر مي.گويند اين اطلاعات را به مجموعه زيردست ندهيد که توي دلش خالي بشود. شما اينجا تا مي.توانيد يک دريا دروغ به افراد بگوييد. ما از آنها بيشتريم و ما از آنها قوي تريم و دشمن ضعيف است اسلحه اش کمتر است و با حمله اول فراري شان مي.دهيم. اما شما ببينيد حضرت ابي عبدالله الحسين(ع) برعکس تمام فرماندهان لشکرها در طول تاريخ. شب عاشورا، اين 72 نفر را جمع مي.کنند و خبر کشته شدن قطعي، نه احتمالي را به آنها مي.دهند که ياران من، راه باز است و شب تاريک، فردا هر کسي با من بماند يقينا کشته مي.شود، اگر دلتان نمي.خواهد کشته بشويد من بيعتم را از شما برداشتم. که شايد در اين كه بيعتم را از شما برداشتم، يک نکته باشد، که اگر مرا رها کنيد و برويد، تا اينجا که وفاداري کرديد، قيامت مشکلي نداشته باشيد، وقتي خبر قطعي کشته شدن را داد و گفت: راه باز است و شب تاريک و مي.توانيد برويد، سکوت کردند، بعد ديدند احدي از جا بلند نشد، بعد رو کردند به تک تک يارانشان فرمودند: شما نمي.خواهيد برويد، که هر کدام جواب.هايي دادند که در زيارت ناحيه، جواب.هاي بعضي.هايشان نقل شده است. مثل زهير بن قين که به حضرت عرض کرد: فردا چندبار ما را مي.کشند. فرمود: يکبار، کشتن که دوبار نمي.شود، عرض کرد: اگر هزار بار مرا بکشند و بدنم را قطعه قطعه کنند و قطعه.هاي مرا بسوزانند و خاکسترم را به باد بدهند و دو مرتبه خدا مرا برگرداند من از تو دست بر نمي.دارم.
«ولاتهنوا ولاتحزنوا» معمولا آدم وقتي به مرگ نزديک مي.شود، غصه.دار مي.شود، فراق زن و بچه و نوه و خانه و فراق کسب و تجارت، اما وقتي حضرت خبر کشته شدن اين 72 نفر را داد، در همه کتاب.هايي که در اين زمينه آمده نوشتند بيرون خيمه ديدند که مسلم بن عوسجه حالت پايکوبي به خودش گرفته. پيرمرد 70 ساله با محاسن سفيد که از او مي.پرسند چه خبر است؟ مسلم، با لبخند و با نشاط مي.گويد مگر نديديد و نفهميديد که مولاي ما گفت فردا ما در اين ميدان کشته مي.شويم. من براي کشته شدنم اين قدر شادم. «ولاتهنوا ولاتحزنوا وانتم الاعلون ان کنتم مومنين» و اين 72 نفر از قوي ترين ايمان و از بهترين آگاهي نسبت به حقايق و جريانات برخوردار بودند. از برنامه.هاي پروردگار و قيامت و برزخ آگاهي داشتند. نه تهنوا بودند و نه تحزنوا. اما خود حضرت سيدالشهداء(ع) که زياد شنيديد يا نقل کرديد هرچه به شهادت نزديک مي.شدند، برافروخته.تر مي.شدند، مرحوم مجلسي در جلد 45 بحار نقل مي.کنند وقتي شمر تيزي خنجر را بر گلوي مبارک گذاشت و کشيد براي جدا کردن سر، امام لبخند زدند و از دنيا رفتند. بنابراين آياتي که نهي از حزن مي.کنند ناظر به حزن منفي است.
آيه ديگر، سوره مريم، آيه 24. «فناداها من تحتها الا تحزني قد جعل ربک تحتک سرياً» ندا شد به مريم که غصه دار نباش اين اتفاقي که برايت افتاده يک اتفاق الهي و يک اتفاق جالب و بي نمونه اي است. يعني دارد آگاهي مي.دهد به مريم. چون مريم از برخورد با بني اسرائيل و خانواده اش ناراحت بود که حالا اين بچه را ببينند چه تهمت.هايي به جانب من سرازير خواهد شد. که اين ناداه فاعلش خود طفل است. مسيح از دامن مادر به مادر گفت «الا تحزني» غصه نخور و ناراحت نباش. محزون نباش. فعلا که من به دنيا آمدم و تو هم در اين بيرون مسجد هستي. «قدجعل ربک تحتک سرياً» ببين خدا از زيرپايت که آبي وجود نداشت يک نهري جاري کرد بدان هماني که اين نهر را از زيرپايت جاري کرده و اين بچه را به تو داده آينده تو را از اينکه دامنت را با تهمت لکه دار نشان بدهند حفظ مي.کند بنابراين مادر اين حزن و اين ناراحتي در اينجا جايي ندارد.
اين حزن منفي است. من يك آيه ديگر براي شما بخوانم. اهل بهشت مي.گويند ]و قالوا الحمدلله الذي اذهب عنا الحزن ان ربنا لغفور شکور[ که احتمالا اين حزن در ارتباط با حزن مثبت باشد اگر نباشد بالاخره آنهايي که امام و پيامبر نيستند، به خاطر اينکه علم کاملي به حقايق ندارند ممکن است يک حزن منفي هم برايشان بيايد. يعني مصون از حزن منفي نيستند. ظاهرا آيه مي.گويد اينها پروردگار عالم را شکر مي.کنند که آن حزن.هاي ناراحت کننده و آن غصه.هاي منفي را از دل ما زدود. احتمالا «لغفور» نشان دهنده اين باشد که اين حزن، حزن منفي است که ما را نسبت به آن حزن.هايي که نبايد داشته باشيم، آمرزيد و «شکور» درباره پروردگار معني.اش اين است خدايي که به عمل اندک خوب، مزد فراوان خواهد داد.
این صفحه را در گوگل محبوب کنید
[ارسال شده از: فان پاتوق]
[مشاهده در: www.funpatogh.com]
[تعداد بازديد از اين مطلب: 177]
-
گوناگون
پربازدیدترینها