واضح آرشیو وب فارسی:سایت ریسک: بزرگداشت فردوسي در تهران پايان يافت خبرگزاري فارس: همايش دوروزه بزرگداشت حكيم ابوالقاسم فردوسي، كه به همت فرهنگستان هنر جمهوري اسلامي ايران تدارك ديده شده بود، روز گذشته با برگزاري پانل علمي هنرهاي سنتي و شاهنامه به پايان رسيد. به گزارش خبرنگار فارس، پانل علمي هنرهاي سنتي و شاهنامه روز گذشته در ساختمان مركزي فرهنگستان هنر با سه سخنراني برگزار شد. * آيين نثار در اولين سخنراني اين بخش سوسن بياني استاد دانشگاه، به بررسي و نمايش آثار با محتوي آيين نثار پرداخت. وي گفت: يكي از منابع فياض كه بر ادبيات پارسي تاثير مي گذارد شاهنامه است. در ميان سخنان وي كار هنرمندان جوان نيز كه تركيبي از نماهنگ و موسيقي و آثار شاهنامه بود به نمايش درآمد. وي با نمايش درآوردن يكي از گمشده هاي شاهنامه نفيس شاه طهماسب كه اوراق آن به گفته وي در داخل و خارج از كشور نزد علاقه مندان در جهان نگهداري مي شود به صحبت درباره آثار نفيس و مصور دوران شاه طهماسب كه به وسيله محمد قديمي نگارگري شده است، پرداخت. بياني همچنين با طرح اين سوال كه چرا گوهر افشاني يا به قول حكيم طوس نثار، در ميان موضوعات جذاب مورد توجه قرار گرفته است به تعريف ريشه اين كلمه پرداخت. اين استاد و محقق دانشگاه ادامه داد: نثار چيست؟ اسم مصدر از نثر و به معناي پراكندن و افشاندن نه هر چيزي. وي گفت: در اينجا مواهب الهي مد نظر است و تركيب و تاكيد بر آن است كه آنچه مورد نثار قرار ميگيرد از اين مواهب باشد.گل افشاني، گلاب افشاني، نورافشاني، جلوه هاي نمادين مانند در و گوهر، شكر افشاني همگي از آيين نثار هستند. وي ادامه داد: اين آيين از رسوم قبلي ايرانيان است چرا كه ما مي بينيم اين آثار وجود داشته است و شايد مردمان بخشش و كرم را از درياي پارس مانند صدفي كه از درون خود در گرانبها را ارزاني مي دارد، مي آموختند. سوسن بياني تصريح كرد: امروزه اين آيين را مانند شاه باش بر سر عروسان، كه در شاهنامه آمده است نيز مشاهده مي كنيم. همچنين در روايات مختلفي آمده است پهلواناني كه از جنگ ها پيروز برمي گردند درخور نثار هستند. رسم نثار در عروسي پيوند فرنگيس و در داستان رودابه و زال آمده و بخش مهمي را به خود اختصاص داده است. وي با اشاره به اينكه در اثر معراج پيامبر به نگارگري سلطان محمد، يك به يك بر دستان فرشتگان آثار نثاربخشي را ميبينيم گفت: در زمينههاي ديگر خارج از شاهنامه در 7 پيكر جامي نگارگران با الهام از آيين نثار آثاري را خلق كردند. براي مثال در مراسم عروسي كه عزيز مصر به استقبال نوعروس آمده است طبق هايي به همراه وي ديده مي شود كه همگي از نشانه هاي آيين نثار هستند. بياني در انتها تاكيد كرد: آنچه را شاهنامه در بطن خودش نهفته است مجموعه اي است از پند، دليري، خرد و دانايي. و اين مسئله كه چگونه نگارگران با بهره گرفتن از آنان حتي سخت ترين نمادها مانند مقوله داد و دهش است را در ظرف و طبق به نمايش درآوردند قابل توجه است. * كتاب آرايي و مصورسازي شاهنامه در سخنراني دوم محمد مهدي هراتي به سخنراني پيرامون كتاب آرايي و مصورسازي شاهنامه پرداخت. وي با نمايش شاهنامه اي با جلد زرپوش سخنان خود را آغاز كرد و گفت: يكي از ويژگي هاي شاهنامه اين است كه بزرگي ها را مطرح مي كند. وي ادامه داد: در آغاز سده دهم زماني كه شاه عباس پايتخت را به اصفهان آورده است اين اثر نوشته شده و هم اكنون در موزه رضا عباسي نگهداري مي شود و صفحات آن سالم و بعضي صدمه ديده است. هراتي عنوان كرد: كاتب اين شاهنامه قوام الدين شيرازي است كه توانسته مكتب تصويرگري شيراز را به اصفهان منتقل كند و اين شاهنامه شامل 27 نسخه گمنام كه احتمالا منتصب به قوام الدين است و در موزه هاي دنيا از جمله آرميتاژ نگهداري مي شوند. وي گفت: قديمي ترين اثر با ديگر آثار 50 سال فاصله دارد و اين نشان مي دهد كه اين هنرمند نگارگر بيش از 50 سال در اين حرفه مشغول بوده است. هراتي در ادامه به نمايش آثاري از اين شاهنامه پرداخت و در طي آن به استفاده از مباحث مختلف علمي و فني در شاهنامه مانند گاوچرخ اشاره كرد. در انتها وي با بيان اينكه فردوسي چشم بيدار زمان و زمانه است سخنان خود را به پايان رساند. * شاهنامه شاه اسماعيل دوم سخنران سوم اين برنامه عبدالمجيد شريف زاده به بررسي شاهنامه شاه اسماعيل دوم از مكتب قزوين پرداخت. وي سخنان خود را اينگونه آغاز كرد: در اينكه شاهنامه از چه زماني نوشته شده و نگاره ها به وجود آمدند بحث هاي متعددي است اما قديميترين نگاره به سال 675 مي رسد كه متعلق به موزه بريتانيا است و بعد از آن 705 قاهره است. اولين مصور به سال 731 است كه در موزه توپكاپي نگهداري مي شود و كاتب آن علي بن حسين بهمني است كه متعلق به دوران ايلخاني است. وي همچنين عنوان كرد: براي مطالعات جهت پروژه دكترا قصد بر دستيابي به نسخه شاهنامه كاما را داشتم كه در نهايت امكانش فراهم نشد و خبر فروش آنرا اعلام كردند. شريف زاده با بيان اينكه نسخه شاهنامه شاه اسماعيل دوم در گذشته در اختيار دموت دلال فرانسوي قرار گرفته و برگ برگ آن به فروش رسيده است گفت: در دوره صفويه شاهنامه شاه اسماعيل دوم نگاشته شده است كه آنچه در اين مجموعه مشاهده مي كنيم آثار متعددي از هنرمندان كه برخي در اواخر سلطنت شاه طهماسب در دربار ابراهيم ميرزا در مشهد و برخي به صورت خصوصي كار مي كردند. وي ادامه داد: اين شاهنامه را اولين بار در سال 1912 دموت در موزه هنرهاي تزييني به نمايش گذاشت. در ادامه شريف زاده به معرفي مكان هاي نگهداري نسخه هاي اين شاهنامه همچون موزه متروپليتن، مجموعه روتچايلد، آقاخان و ... اشاره كرد. وي تعداد هنرمندان نگارگر در اين شاهنامه را بيش از ده نفر عنوان كرد و در پايان با نمايش آثار نگارگري اين شاهنامه و توجه به امضاي نگارگران در كنار آثار سخنان خود را به پايان رساند. در سخنراني نهايي اين پانل و همايش بزرگداشت فردوسي محمد جويني به عنوان مهمان اين پانل در مدت زمان كوتاهي به بررسي شاهنامه و انطباق آن با سنگ نوشته هاي تخت جمشيد پرداخت. مراسم كرنا نوازي آييني كه بنا بود در رواق هنر مجموعه فرهنگستان هنر برگزار شود به دليل كمبود وقت حذف شد. همچنين نمايشگاه آثار سي نگارگري معاصر از شاهنامه در مجموعه صبا پس از اين نشست گشايش يافت. انتهاي پيام/م
این صفحه را در گوگل محبوب کنید
[ارسال شده از: سایت ریسک]
[مشاهده در: www.ri3k.eu]
[تعداد بازديد از اين مطلب: 549]