واضح آرشیو وب فارسی:آفرينش: هوش هيجاني
مدل هاي هوش هيجاني هريك از الگوهاي نظري در مفهوم هوش هيجاني از دو ديدگاه طرح مي شود: ديدگاههاي توانايي, ديدگاههاي مركب. ديدگاه هاي توانايي هوش هيجاني را بطور كامل , برآمده از توانايي ذهني مي دانند و از اين رو به عنوان هوش خالص مي نامند. در مقابل ديدگاههاي مركب , هوش هيجاني را تركيبي از توانايي هاي ذهني و ويژگي هاي شخصيتي از قبيل خوش بيني و خرسندي مي دانند. در حال حاضر تنها مدل توانايي هوش هيجاني از سوي جان ماير و پيتر سالووي ارائه شده است. مدلهاي مركب هوش هيجاني نيز با مفاهيم و روحي متفاوت ارائه شده است. بار- آن , گلمن , دولويكس و هيگس و.... ارائه كننده مدلهاي گوناگون مركب از هوش هيجاني هستند.و در مجموع مهمترين مدلهاي مختلف هوش هيجاني عبارتند از : 1- مدل ماير وسالووي 2- مدل گلمن 3- مدل بار- آن 4- مدل دولويكس و هيگسمدل ماير و سالووي , مدل توانايي هوش هيجاني اين دو دانشمند بيان كردند كه افراد در توانايي شان براي پردازش اطلاعات مربوط به يك واقعه هيجاني و توانايي شان در ارتباط دادن پردازش هيجاني جهت شناخت وسيع تر, متفاوتند. مفهوم هوش هيجاني ماير و سالووي بيان مي كند كه هوش هيجاني داراي 2 حيطه است. حيطه مفهوم هوش تجربي ( توانايي احساس كردن, پاسخگويي و استفاده درست از اطلاعات هيجاني) و حيطه استراتژيك ( توانايي فهم و مديريت هيجان), هرحيطه نيز به دو شاخه تقسيم مي شود. 1- احساس و ابراز هيجان 2- تسهيل تفكر بوسيله هيجان 3- فهم و درك هيجان 4- تنظيم و مديريت هيجان 1-احساس و ابراز هيجان هوش هيجاني با ظرفيت بيان احساسات شروع مي گردد . احساس هيجاني شامل ثبت , توجه و معني سازي پيام هاي هيجاني است به آن صورتي كه در حالات صورت , تن صدا يا محصولات هنري - فرهنگي بيان گرديده اند . توانايي افراد در توجه با ارزيابي و ابراز حالات هيجاني خود و ديگران متفاوت است. بعنوان مثال افراد آلكسي تيميك احتمالا به دليل دشواري تشخيص احساسات, قادر به ابراز هيجاناتشان به صورت كلامي نيستند . افرادي كه با سرعت و دقت هيجاناتشان را ارزيابي و بيان مي كنند بهتر مي توانند به افراد و محيط اطراف خود پاسخ دهند. 2- تسهيل تفكر بوسيله هيجان تسهيل هيجاني تفكر , متمركز بر اين موضوع است كه چگونه هيجان بر روي سيستم شناختي اثر مي نمايد و به اين ترتيب چگونه مي تواند براي حل مساله , استدلال , تصميم گيري و كارهاي خلاق به كار رود. شناخت مي تواند بوسيله هيجان (ا ضطراب , ترس ... ,) مختل گردد و يا در سيستم شناختي الويت ايجاد كند كه به چيزمهمي توجه كند و به آن بپردازد . گاهي اوقات هيجانها مي توانند شناختها را تغيير دهند . هنگامي كه شخص خوشحال است آنها مثبت و وقتي غمگين است منفي مي شوند. اين تغييرات سيستم شناختي را وادار مي كند كه چيزها را از ديدگاه هاي مختلف ببيند . تفاوت بين شك نمودن و قبول كردن. اين مساله باعث مي شود كه فرد عميق تر و خلاقانه تر در مورد يك مساله بيانديشد. 3- فهم و درك هيجان اساسي ترين قابليت در اين سطح , شامل نامگذاري هيجانها با لغات مي باشد. كسي كه بتواند هيجانها را درك كند و معني آنها را بفهمد از نعمت ظرفيت درك روابط بين شخص برخوردار مي باشد.افراد با هوش هيجاني بالا , توانايي تشخيص اصطلاحاتي كه براي توصيف هيجانات در مجموعه اي از كلمات آشنا و گروهي از عبارات هيجاني كه در طبقه اي از كلمات نامشخص ترتيب يافته اند را دارند. 4- تنظيم و مديريت هيجان مديريت هيجان به معني توانايي ارتباط با يك هيجان براساس كاربرد آن در موقعيتي معين است . سطح مطلوب كنترل و تنظيم هيجانها در تعادل آنهاست . كوشش براي كوچك سازي يا از بين بردن هيجاها ممكن است هوش هيجاني را سركوب نمايد. افراد از روش ها و فنون متعددي براي تنظيم خلق خود استفاده مي كنند كه از آن طريق بتوانند هيجان هاي ديگران را كنترل كنند. روش فعالانه تنظيم خلق شامل تركيبي از آرام سازي , كنترل استرس , تلاشهاي شناختي و ورزش ممكن است موثرترين روشها براي تغيير خلق منفي باشد. مدل گلمن از هوش هيجاني گلمن مدلي از هوش هيجاني ارائه كرد كه بيست و پنج شايستگي را در پنج خوشه جاي داده بود يا به عبارت ديگر مدل هوش هيجاني گلمن داراي 5 حوزه است: 1-حوزه آگاهي شامل آگاهي هيجاني , ارزيابي صحيح از حوزه اعتماد به نفس2 -حوزه كنترلي شامل قابليت اعتماد: وجدان , انطباق پذيري , نو آوري , حوزه كنترلي 3- خود انگيختگي شامل گام برداشتن به سوي هدف, قصد , پيشگام بودن , خودكنترلي 4- همدلي شامل درك ديگران , رشد ديگران5- تنظيم روابط شامل تاثيرگذاري, ارتباطات , مديريت رهبري , تعارض , سرعت دادن به تغيير, برقراري پيوند,همكاري و تعاون 1- خود آگاهي يا آگاهي از هيجانات خود حوزه آگاهي محور اصلي هوش هيجاني است. گلمن خودآگاهي را درك عميق و روشن از احساسات و هيجانات و نقاط قوت و ضعف آنها تعريف مي كند. 2- حوزه كنترلي يا كنترل هيجانات كنترل هيجانات به شيوه اي مناسب مهارتي است كه بدنبال حوزه آگاهي ايجاد مي شود. اشخاص كارآمد در اين حيطه بهتر مي توانند از هيجانات منفي نظير نااميدي , اضطراب , تحريك پذيري رهايي يابند و در فراز و نشيب هاي زندگي كمتر با مشكل مواجه مي شوند و يا در صورت بروز مشكل به سرعت مي توانند از موقعيت مشكل را به شرايط مطلوب باز گردند. ارسطو : عصباني شدن آسان است. همه مي توانند عصباني شوند . اما عصباني شدن در مقابل شخص صحيح , به ميزان صحيح , در زمان صحيح به طريق صحيح و به دليل صحيح كار آساني نيست. 3- خود انگيختگي اين مولفه مربوط به تمركز هيجان ها براي دستيابي به اهداف مورد نظر مي باشد. بسياري از روانشناسان خود انگيزه را شرط بقا» مي نامند. افراد خود انگيخته ارضا» و سركوب خواسته ها را به تاخير مي اندازند. آنها همواره در تكاپو و حركت هستند , تمايل دارند كه همواره , موثر و مولد باشند. از نظر گلمن خود انگيزه زبان سائق پيشرفت مي باشد و كوششي است جهت رسيدن به حد مطلوبي از فظيلت . 4- همدلي همدلي اساس مهارت مردمي است. درك احساسات و هيجانات ديگران و به كارگيري يك عمل و واكنش مناسب , همدلي بيشتر به معني تامل و ملاحضه احساسات ديگران است نه تاييد و تحسين احساسات ديگران . شرط واكنش مناسب در مقابل ديگران درك نوع احساسات طرف مقابل مي باشد . متخصصان هوش هيجاني معتقدند كه نشانه اصلي هوشياري اجتماعي توان معمولي مي باشد. ادامه دارد
جمعه 7 تير 1387
این صفحه را در گوگل محبوب کنید
[ارسال شده از: آفرينش]
[تعداد بازديد از اين مطلب: 3460]