واضح آرشیو وب فارسی:حيات: در جلسه نقد رمان "نخل و ني" عنوان شد؛"نخل و ني" يك سند معتبر و ماندگار در تاريخ ادبيات دفاع مقدس است
تهران- حيات
فيروز زنوزي جلالي منتقد ادبيات دفاع مقدس گفت: رمان "نخل و ني" در تاريخ ادبيات دفاع مقدس يك سند معتبر و نيرومند به حساب مي آيد و از اين حيث در تاريخ ادبيات دفاع مقدس بي نظير و درخشان است.
به گزارش خبرنگار فرهنگي حيات، جلسه نقد و بررسي رمان "نخل و ني" اثر رضا رييسي با حضور فيروز زنوزي جلالي منتقد و نويسنده دفاع مقدس، رضا رييسي نويسنده اثر، ليلا جليني مدير جلسه و محمد جواد جزيني نويسنده و منتقد عصر روز چهارشنبه در فرهنگسراي پايداري برگزار شد.
در ابتداي اين نشست ليلا جليني با هدف معرفي بيشتر نويسنده گفت: رضا رييسي متولد 1339 در نهاوند است. از جمله آثار وي مي توان به "قطار 57" ، "نخل و ني" (موج و مرجان)، مجموعه ده جلدي "ستاره هاي بي نشان"، "اسير 0339" و .. اشاره كرد.
در ادامه اين نشست فيروز زنوزي جلالي منتقد، نويسنده و رزمنده دفاع مقدس در رابطه با كتاب "نخل و ني" گفت: "نخل و ني" بر خلاف ديگر آثار موجود در ادبيات دفاع مقدس كاري پژوهشي و تحقيقي است. يكي از مشكلات ما در زمينه ادبيات و داستان نويسي دفاع مقدس عدم تحقيق در اين حوزه است. متاسفانه نويسندگان جوان براي نگارش داستان وقت نمي گذارند و صرفا كتاب هايي را مي نويسند كه فقط آمار و ارقام را افزايش دهد حال در ميان اين همه كتاب كه از پژوهش بي بهره اند رماني ظهور مي كند كه از 31 منبع براي نگارش آن استفاده شده كه جاي بسي خوشحالي و خرسندي است.
اين منتقد افزود: هر صفحه از اين رمان يك سند معتبر تاريخي در ادبيات دفاع مقدس است كه تمام نويسندگان اين حوزه مي توانند به عنوان يك منبع و مرجع از اين كتاب استفاده كنند حجم اطلاعات و اسناد در اين كتاب تا حدي است، كه گاهي اين كتاب از پوسته رمان بيرون مي زند و اين به دليل تعداد اسناد بسيار طبيعي است.
زنوزي جلالي با اشاره به مدخل زمان "نخل و ني" گفت: مدخل داستان با حضور دختر و پسري آغاز مي شود كه پسر قصد سفر دارد و لحظات آغازين داستان بسيار خوب پرداخته شده . اسامي اشخاص و دغدغه هاي شخصيت ها در اين كتاب بسيار عالي بيان شده البته در نگاه نخست شايد به نظر رسد كه نويسنده در برخي بخش ها به ريزپردازي و در برخي قسمت ها به كلي گويي پرداخته اما مخاطب با دنبال كردن ادامه مطلب، در مي يابد كه نه تنها اين جزييات ضروري بوده بلكه در برخي قسمت ها كلي گويي نيز به ضرورت انجام شده است.
اين نويسنده و منتقد ادبيات دفاع مقدس بر مستند بودن رمان "نخل و ني" تاكيد كرد و گفت: با شناخت اثر در مي يابيم كه نويسنده چقدر براي اين كار زحمت كشيده و براي نگارش آن از پژوهش و تحقيق بهره جسته، زيرنويس هاي اثر، پر از اسنادي است كه بر عمليات هاي مختلف اشاره مي كند و تاريخ و جزييات اين عمليات ها را بيان مي كند و به طور قطع از اين حيث يك رمان بي نظير و يا حتي كم نظير است. ساختار و پيكره رمان نخل و ني از نوع ديگر رمان هايي از اين دست است و بسيار خلاقانه و مبتكرانه نگاشته شده است.
جلالي به آغاز و پايان مناسب اين رمان اشاره كرد و گفت: نويسنده با هوشياري و خلاقيت بسيار رمان را با شخصيت "آموجاسبي" آغاز و با وي نيز به پايان مي رساند. شخصيت "آموجاسبي" نقطه ثقل و مركزي داستان است و آغاز و پايان داستان با اين نقطه مركزي به خوبي پرداخته شده است.
وي افزود: متاسفانه تمام رمان ها و داستان هاي دفاع مقدس به نوعي تكاوران را انسان هاي ترسو و بزدل ترسيم مي كند و اين خلاف واقعيت است، در صورتي كه در اين رمان براي نخستين بار و براساس واقعيت و اسناد تمام نيروها آن گونه كه شجاعت و دليري به خرج دادند به تصوير كشيده شدند و حق مطلب راجع به تكاوران نيروي دريايي توسط نويسنده بيان شده است.
در ادامه اين منتقد و رزمنده دفاع مقدس گفت: اين كتاب يك سند است، تخيل نيست. يك سند در روشنگري و روشن سازي جريانات خرمشهر، هشت سال جنگ تحيلي و توطئه هاي كشورهاي خليج فارس بر عليه ايران كه نويسنده در بيان اين مسايل بسيار موفق عمل كرده. براي نمونه از فردي به نام شيخ شبير نام مي برد كه فردي خائن و مجتهدي برعليه نظام جمهوري اسلامي ايران است كه اين موضوع به طور كامل حقيقت دارد و براساس سند و مدرك نگاشته شده است. البته نويسنده در برخي قسمت ها كه بافت داستان ايجاب مي كند از تمثيل نيز بهره مند مي شود.
وي گفت: صحنه هاي اين رمان بسيار نيرومند و واقعي است و جوانان و نسل آينده براي شناخت جريانات خرمشهر و دوران هشت سال دفاع مقدس مي توانند از نخل و ني به عنوان يك مرجع استفاده كنند چرا كه نمادها در اين رمان بسيار عالي توصيف شده است كه البته دو جلد ديگر از اين سه گانه به نمادهاي بعدي اشاره خواهد كرد.
زنوري جلالي دريانورد و نويسنده دفاع مقدس در بررسي نخل و ني ادامه داد: با خواندن يك چهارم اين كتاب، اثر معلق به نظر مي رسد و مخاطب احساس مي كند براي چه بايد اين كتاب را بخواند چرا كه نه شخصيت محوري در اين رمان است و نه دليلي براي جذب مخاطب اما ميانه كتاب خرمشهر يك شخصيت مي شود و مخاطب در مي يابد كه شخصيت اصلي خرمشهر است و نخل و ني روزگار و سرنوشت خرمشهر است. به عنوان يك فرد جنگ زده و رزمند كه خرمشهر را بسيار خوب مي شناسم به بسياري از مطالبي كه در اين كتاب در مورد خرمشهر بيان شده واقف نبودم.
وي افزود: نويسنده در اين اثر شاهدي بي طرف است و در صفحه 69 اين كتاب به درستي اثبات مي كند كه يك وجدان منصف و شاهدي بي غرض است و وقايع را حتي در مورد محمدرضا شاه، آن گونه كه هست بيان مي كند و جاي اين واقع گويي ها در بسياري از آثار تاريخي و ادبي خالي است. صداقت ، انصاف و پژوهشي كه نويسنده در اين اثر به خرج داده به واقع قابل ستايش و تقدير است. همچنين تمام صحنه هاي اين كتاب با طبيعت شروع و با آن نيز خاتمه مي يابد و نويسنده از فصل ها، خورشيد و نور ماه بسيار بهره برده، كه از نكته هاي جالب اين اثر است.
رضا رييسي نويسنده رمان "نخل و ني" نيز در ادامه اين نشست در مورد اثرش گفت: قبول دارم كه اين اثر در برخي قسمت ها از رمان بودن خارج شده اما سعي من بر اين است كه در بازنويسي بعدي اين مولفه را در نظر بگيرم. در اين اثر جانب صداقت، انصاف و واقعيت رعايت شده و تمام سعي من بر اين بود كه صادقانه، واقعيت ها را براي نسل جوان و آينده بيان دارم.
وي افزود: اين كتاب بيان روابط انسان ها است و تا زماني كه روابط انساني تحليل مي شود اين اثر نيز ماندگاري خود را حفظ خواهد كرد و تا هنگامي كه مباحثي مانند تولد، حسادت، مرگ عشق و دوست داشتن در روابط انساني جاري و ساري است اين گونه كتاب ها نيز جاويد خواهند ماند.
وي براصل صداقت گويي در اثرش تاكيد كرد و گفت: در اين اثر هرگز دچار خود سانسوري و حتي ديگر سانسوري نشدم و احساسي و سفارشي ننوشته ام، هر يك از شخصيت هاي داستان به ميزان حضوري كه در داستان داشته، به تصوير كشيده شده است.
رييسي در پايان گفت: اين كتاب به مساله فقر در خرمشهر بسيار پرداخته چرا كه فقر ايجاد كننده "عقد" يا عقيده است و بر روي اين مساله به شدت مانور داده شده و قسمت هايي كه فقر عقده ياعقيده اي را به وجود آورده در اين رمان به خوبي قابل تفكيك است.
پايان پيام
شنبه 16 آذر 1387
این صفحه را در گوگل محبوب کنید
[ارسال شده از: حيات]
[تعداد بازديد از اين مطلب: 210]