واضح آرشیو وب فارسی:خبر آنلاین: بین الملل > اروپا - اوباما با حضور در نشست ناتو سعی دارد آنها را از توهم دوران جنگ سرد بیرون آورد برای نخستین بار در تاریخ پیمان نظامی غرب، نشست ناتو در دو کشور مختلف آلمان و فرانسه برگزار می شود، مساله ای که با خود معنا و مفاهیمی طولانی مبنی بر اختلاف های درونی اعضای آن و مغایرت اهداف و خواسته های آنها در بر دارد که البته فرصت تاریخی کم نظیری نیز برای نزدیکی هر چه بیشتر ارتش های هم پیمان غرب خواهد بود. اما برای باراک اوباما نشست ناتو چندان اهمیتی نخواهد داشت مگر این که او بتواند دیدگاه خود را در باره نقش آینده بزرگ ترین سازمان نظامی جهان مطرح کند. اوباما که برای تبیین اهداف خود در ناتو راه طولانی اقیانوس اطلس را پیموده است، بر آن است تا سران این پیمان را که در خلسه دوران جنگ سرد به سر می برند به واقعیت دنیای امروز بازگرداند. سران ناتو در حالی گرد هم جمع آمده اند که همه دغدغه آنها نحوه تعامل با روسیه، حضور موثر فرانسه در پیمان آتلانتیک شمالی و رابطه متقابل اتحادیه اروپا و ناتو بود. اوباما برای رسیدن به همه خواسته های خود باید که استراتژی نظامی جدید خود را به نحوی برای سران ناتو تشریح کند که منافع و انتظارات دو طرف ناتو و هم پیمان آمریکایی آن را شامل شود. یک راهکار استراتژیک! آنچه که اوباما با حضور در نشست ناتو بیان داشت با همه تفاسیر و خواست های سابق کاخ سفید متفاوت است. در آخرین نشست سران ناتو که در بخارست برگزار شد جرج بوش رییس جمهوری پیشین آمریکا با لابی های موثر خود موفق شد تا بر همه آنهایی که مخالف عضویت کامل گرجستان و اکراین در سازمان امنیتی غرب بودند پیروز شود. او حتی توانست اعضای ناتو را برای اعزام نیروهای نظامی بیشتر به افغانستان مجاب و از سوی دیگر آنها را برای استقرار سامانه دفاع موشکی آمریکا در چک و لهستان تا حدودی متقاعد کند. در آن زمان همه تلاش بوش برای رسیدن به اهدافش صرفا سیاستی تقابلی برای رویارویی با روسیه و هم چنین رویکرد روزافزون نیروهای افراط گرا تلقی شد. اما در نشست امسال ناتو اوباما رویه ای دیگر و مخالف با سیاست های مخالف ورزی همواره آمریکا در پیش گرفته است. باراک اوباما دیگر نه به دنبال ستیزه جویی با روسیه است و نه دیگر به جنگ با تروریسم جهانی میل دارد. او همه هدف و خواسته های خود از ناتو را به روشی مسالمت آمیز و با سیاستی فراگیر مطرح می کند. از ابتدای تشکیل پیمان ناتو تا ابتدای دهه 90 میلادی ناتو در ظاهر یک سازمان امنیتی مشترک با ساختارها و ضوابط تعریف شده خاص خود عمل می کرد. اما با پایان دوران جنگ سرد و فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی به تدریج به سازمانی با رویکردهای نظامی تبدیل شد. در سال 1991 میلادی طی نشست کپنهاگ بود که هسته اصلی ناتو که از زمان پیش از دوران جنگ سرد تشکیل شده بود تعریف جدیدی از سازمان ناتو ارائه داد و آن را پیمانی مبتنی بر امنیت و ثبات دائم اروپا و غرب با همکاری موثر نهادهای داخلی و همکاری موثر و ارائه راهکارهای صلح آمیز در زمان درگیری های احتمالی نام برد. البته ضعف و ناکارآمدی ناتو در واکنش به جریان بوسنی این نهاد را صرفا به تشکیلاتی طویل با خطابه هایی بی ارزش نمود داد که هیچ توان اقدم موثری ندارد. در این زمان بود که ماموریت جدید ناتو آغاز و خط مشی جدید پیمان نظامی سران غرب تعریف شد. در فوریه 1995 میلادی زمانی که ویلی کلاز ماموریت جدید هم پیمانان نظامی غرب را مواجهه با تهدید افراط گرایان مذهبی نام برد جنجال و هیاهوی بسیاری میان جهان اسلام به پا شد. مسلمانان به شدت از سخنان او برافروخته و خواستار عزل هر چه سریع تر او شدند. اما بعد از واقعه یازده سپتامبر همه ماموریت ناتو با در یک امر خلاصه شد: مبارزه با تروریسم. ناتو که زمانی اساس پیمان اعضای خود را به تبیین راهکاری موثر در زمان بروز درگیری های احتمالی عنوان کرده بود امروز دیگر خود آتش افروز میدان شده بود. در این میان آمریکا برای این که بتواند اعضای ناتو را هر چه بیشتر با خود همراه و همه تمرکز آنها را به سمت تقابل با تروریسم جلب کند، به همه تاکتیک های دوران جنگ سرد متوسل شد، با این تفاوت که در این زمان به جای کمونیسم دیگر دشمنی خیالی با نام افراط گرایی جای گرفته بودند. از آن زمان بود که همه سیاست های ناتو با خواست کاخ سفید در رویارویی با تروریسم جهانی خلاصه شد. در واقع در طول تاریخ یک دهه اخیر سیاستمداران آمریکا همواره از لفظ" افراط گرایان مذهبی" به جای " خطر کمونیست " یا " امپراتوری شیطان " استفاده و همه توان خود را برای متقاعد کردن سران ناتو به کار گرفتند تا جایی که امروز ناتو صرفا عرصه ای برای اعمال سیاست های کاخ سفید شده است. البته در این میان جسارت و موضع گیری های هر باره ولادیمیر پوتین رییس جمهوری سابق و نخست وزیر کنونی روسیه برای احیای دوباره قدرت کرملین همه استراتژی های ناتو را در هم ریخت به گونه ای که طی یک سال گذشته آنها به شدت در نحوه رویارویی و تعامل با روسیه وامانده اند. در چنین شرایطی ناتو که در شرایطی بسیار دشوار و با قدرت ضعیف تصمیم گیری سران خود مواجه بود به خواست کاخ سفید بر آن شد تا با اختیار سیاستی تقابلی با دو دشمن خیالی، خود را بار دیگر در شرایط دوران جنگ سرد فرض کند و با رویه همان سال ها به تقابل با چالش های جدید خود بپردازد با این تفاوت که به جای خطر کمونیست که در آن دوران غرب را به تشکیل ناتو واداشت، این بار دو تهدید روسیه و افراط گرایان مذهبی آنها را به ادامه مسیرشان سوق می دهد. اما باراک اوباما از زمان احراز قدرت کاخ سفید بارها بر این امر تاکید داشته است که او فقط به دنبال راهکاری برای برقراری ارتباط موثر و دوجانبه با روسیه و دنیای اسلام است، دو چالشی که تا پیش از این از سوی دیگر سران کاخ سفید همچون دو دشمن اساسی دنیای غرب بیان شده بودند. اوباما که با این ایده راه سفر به اروپا را در پیش گرفت به طور حتم با این ایده نیز ناتو را دگرگون خواهد کرد. گاردین 3 آوریل 2009 / ترجمه: لیدا هادی
این صفحه را در گوگل محبوب کنید
[ارسال شده از: خبر آنلاین]
[مشاهده در: www.khabaronline.ir]
[تعداد بازديد از اين مطلب: 326]