واضح آرشیو وب فارسی:ایران اکونومیست: طرح کارت خرید کالای ایرانی، در چارچوب بسته اقتصادی دولت، ماه گذشته رونمایی و بانک مرکزی مسئول شد که مطابق با سیاست های خروج از رکود و رونق بخشی به تولید و برای تخلیه انبار تولیدکنندگان، منابعی را برای خرید کالاهای ایرانی اختصاص دهد.ایران اکونومیست - به علت گستردگی طرح، برخی از جزییات آن با ابهاماتی همراه شد، از جمله امکان خرید کالاهای خارجی با استفاده از این کارت ها که انتقاداتی را نیز به دنبال داشت. در راستای پاسخگویی به ابهام های ایجاد شده، ناصر حکیمی مدیر کل فناوری اطلاعات و مسئول طرح کارت اعتباری کالای ایرانی در بانک مرکزی، در گفت وگویی توضیحاتی را در خصوص تفاوت خرید کالای ایرانی معرفی شده از سوی وزارت صنعت، معدن و تجارت و سایر کالاهای موجود در بازار ارائه کرد که مهم ترین آن در «نحوه تامین و تخصیص منابع» و «نرخ سود تسهیلات» است. طرح کارت اعتباری چیست؟ طرح کارت اعتباری دارای دو بخش عمده است که همزمان در طرح پیشنهادی بانک مرکزی اجرا می شود. در بخش اول مطابق با سیاست های خروج از رکود و رونق بخشی به تولید، بانک مرکزی برای تخلیه انبار تولیدکنندگان منابعی را برای خرید کالاهای ایرانی تخصیص می دهد. این بدان معنی است که براساس میزان خرید کالای ایرانی، این منابع به تدریج به بانک های عامل تزریق می شود. طرح فنی و اجرایی این موضوع از دو ماه پیش در شاپرک و مرکز کنترل و نظارت اعتبارات (مکنا) اجرا شد و اکنون به صورت کامل تکمیل شده است. بر اساس این طرح، دارنده کارت اعتباری هنگام استفاده از کارت در دستگاه کارتخوان کد کالای ایرانی را وارد دستگاه می کند و در صورت وجود کد در فهرست وزارت صمت، تسهیلات در قالب عقد مرابحه به دارنده کارت اعطا می شود. در بخش دوم که در همین ساختار پیش بینی شده است، امکان صدور کارت اعتباری عام و فراگیر مشابه با روال های بین المللی کارت اعتباری، با استفاده از منابع بانک ها فراهم می شود. نرخ سود علی الحساب اعتبار این کارت ها چقدر است؟ نرخ خرید کالای ایرانی 12 درصد است که به صورت اقساط دوازده ماهه قابل پرداخت خواهد بود. اما یک ویژگی مهم کارت های اعتباری و تفاوت آن با تسهیلات عادی، اعتبار گردشی است؛ یعنی در طول مدت اعتبار کارت هر گاه تمام صورت حساب یا قسطی پرداخت شود، به اندازه میزان تسویه شده مجدداً به اعتبار کارت اضافه می شود. میزان اعتبار تخصیصی بانک مرکزی چقدر است؟ به گفته مسئولان انجمن ها و اتحادیه های تولیدکنندگان لوازم خانگی، موجودی کالاهای انبارشده حدود 1000 تا 1800 میلیارد تومان است ولی معیار بانک مرکزی میزان اعلامی توسط وزارت صمت است که معادل 4200 میلیارد تومان را دربرمی گیرد. میزان اعتبار تخصیصی بانک مرکزی به این طرح تا چهار برابر موجودی است که اتحادیه ها و نمایندگان آنها در رسانه ها اعلام می کنند و این بدان معنی است که بانک مرکزی در هماهنگی با سایر دستگاه های مربوطه، هدف حمایت از تولید داخلی را به صورت جدی دنبال می کند. آیا این اعتبار صرف خرید کالای خارجی نیز می شود؟ ریالی از اعتباری که بانک مرکزی برای خرید کالای ایرانی تخصیص می دهد، صرف خرید کالای خارجی یا هرگونه کالا و خدمتی خارج از فهرست تعیین شده وزارت صمت، نمی شود. میزان اعتباری که بانک مرکزی به بانک های عامل تخصیص می دهد تابعی است از خرید کالای ایرانی و اعتبار صرفاً هنگامی تخصیص داده می شود که واقعاً خرید کالای ایرانی صورت گرفته باشد. دو تفاوت عمده برای خرید کالای داخلی اعلام شده با غیر از آن وجود دارد: اولاً نرخ تسهیلات برای خرید کالای ایرانی 12 درصدی بسیار پایین تر از نرخ های مرسوم تسهیلات بانکی است. تفاوت دوم، تامین مالی خرید سایر کالا و خدمات است که صرفاً از محل منابع بانک ها صورت می گیرد و بانک مرکزی هیچ منبعی برای این امور در اختیار بانک های عامل قرار نمی دهد. چه سازکاری برای تفکیک خرید کالای ایرانی از خارجی تعریف شده است؟ این فرایند در قالب یک سامانه متمرکز و پیچیده و برخط تحت عنوان مرکز نظارت و کنترل اعتبارات (مکنا) انجام می شود. به صورتی که هنگام خرید، علاوه بر مبلغ، باید کد کالا هم وارد کارتخوان شود و تنها اگر این کد در فهرست وزارت صنعت، معدن و تجارت باشد، تراکنش خرید انجام می شود. میزان خرید به صورت لحظه ای در اختیار وزارت صمت قرار می گیرد و این وزارتخانه می تواند میزان خرید و مصرف کالا را با موجودی تولیدکنندگان کنترل کند. این سازکار با استفاده از زیرساخت های اولیه موجود و تلاش شبانه روزی همکاران در حوزه پرداخت الکترونیکی برای به روزآوری نزدیک به چهار میلیون پایانه کارتخوان برای پذیرش کارت ها و تغییر برنامه های سامانه ها، ایجاد شد. همچنین زیرساخت مکنا به عنوان بستر انجام کار در همین فاصله کم به گونه ای تغییر یافت که بتواند مدیریت بیش از چند صد هزار کد کالایی و مدیریت واریز به حساب تولیدکنندگان را انجام دهد. یا امکان بروز تخلفاتی مانند تبانی و صدور فاکتور صوری وجود دارد؟ در سامانه مکنا، تسویه با تولیدکننده صورت می گیرد و پولی به حساب فروشنده واریز نمی شود که بتوان با آن تبانی انجام داد. این سامانه به نحوی طراحی شده که در آن تبانی و صدور فاکتور صوری، صرفه اقتصادی نخواهد داشت. بخش دوم طرح شامل چه کالاهایی می شود؟ ویژگی مهم طرح کارت اعتباری این است که بانک ها را قادر می کند از منابع خودشان برای تامین اعتبار سایر کالاها و خدمات، با این شیوه، استفاده کنند. در بخش دوم طرح کارت اعتباری که بر اساس نیاز مشتریان طراحی شده، برای اولین بار در چند دهه گذشته، ابزار تسهیلات مصرفی در اختیار عموم مردم قرار می گیرد تا بتوانند در تنگناهای مالی، نیازهای خود را مرتفع کنند. به عبارت دیگر، این کارت ها قابلیت آن را دارند که بر اساس اعتبار مشتری، خط اعتباری مشخصی را در اختیار وی قرار دهند تا بتواند بر اساس توان مالی خودش در طول یک بازه طولانی مثلاً یک ساله، خرید کالا یا خدمات خود را در زمان کوتاه تری انجام داده یا در صورت نیاز فوری به کالا یا خدمت خاص و عدم کفایت وجه دراختیار خود، از امکانات کارت اعتباری نظیر تسهیلات عادی بانکی برای رفع نیازمندی خود استفاده کند. این امر، تحولی مهم در تغییر رویکرد بانک ها محسوب می شود که به جای اعطای وام های بزرگ به تولیدکنندگان و تجار، بخشی از منابع خود را به سمت مردم و مصرف کنندگان هدایت کنند.
یکشنبه ، ۲۲آذر۱۳۹۴
[مشاهده متن کامل خبر]
این صفحه را در گوگل محبوب کنید
[ارسال شده از: ایران اکونومیست]
[تعداد بازديد از اين مطلب: 44]