واضح آرشیو وب فارسی:نیک صالحی: کبد عامل اصلي سم زدايي در بدن است و سلامت ما تا اندازه ي زيادي به سلامت و کارکرد درست اين عضو بستگي دارد. هر گونه ماده ي غذايي که توسط روده ها جذب شود، بايد پيش از ورود به سيستم جريان خون از کبد عبور کند. هر روز کبد پذيراي مقاديري سم است که توسط محتويات روده، غذاهايي که مي خوريم، آبي که مي نوشيم، داروهايي که مصرف مي کنيم و هوايي که تنفس مي کنيم، وارد آن مي شود. وقتي کبد درست کار نکند، فرد احساس سستي و بي حالي کرده و دچار تهوع و استفراغ خواهد شد. کارکرد کبد روي چشم ها نيز تاثير مي گذارد و يک چشم قرمز و پرخون مي تواند از کبد کم کار خبر دهد. کبد يک عضو بسيار حياتي براي بدن است. اين عضو با وزن تنها 1/5 کيلوگرم، 500 کار متفاوت انجام مي دهد که مهم ترين وظيفه ي آن متابوليسم پروتئين ها، کربوهيدرات ها و چربي ها است. کبد همچنين عمل ذخيره سازي و فعال سازي ويتامين ها و مواد معدني را انجام مي دهد، توليد صفرا مي کند که براي هضم و جذب چربي ها لازم است، آمونياک را که بسيار سمي است با تبديل به اوره از خون پاک و سم زدايي مي کند. انواع پروتئين هاي خوني و فاکتورهاي انعقادي در کبد ساخته مي شوند. کبد همچنين استروئيدها را متابوليزه مي کند، داروها و الکل را از خون پاک مي کند و باکتري ها و مواد زائد را از خون مي گيرد. تقريبا 1500 سي سي خون در دقيقه از کبد عبور مي کند. اگر کبد فردي را برداريم، فرد ظرف 24 ساعت مي ميرد، با اين حال انسان مي تواند با 10 تا 20 درصد کبد خود زنده بماند. کبد بيشترين سهم مصرف انرژي پايه را نيز به خود اختصاص مي دهد(29 درصد متابوليسم پايه). حالا براي مراقبت از کبد خود بايد چه کرد تا اين عضو مهم آسيب نبيند و بتواند وظايفش را به درستي انجام دهد؟ يک فنجان قهوه نوشيدن قهوه مي تواند از بروز يکي از شايع ترين انواع سرطان کبد پيشگيري کند. مطالعه اي بر روي بيش از 90 هزار نفر ژاپني نشان داد که خطر ابتلا به سرطان کبد در کساني که تقريبا هر روز قهوه مي نوشند، نصف کساني است که قهوه نمي نوشند. کبد پروتئين ها مطالعات بر روي موش ها نشان داده اند که مکمل هاي پروتئين مي توانند به بازسازي کبد هاي آسيب ديده کمک کنند و به گفته ي دانشمندان مي توان اميدوار بود که اين نتيجه درباره ي انسان نيز به دست آيد و از اين روش بتوان براي ترميم کبد هاي آسيب ديده نيز استفاده کرد. افرادي که در زمينه ي پرورش اندام کار مي کنند براي اين که بدن شان عضله بسازد، مکمل پروتئين وي (Whey) مصرف مي کنند. اين پروتئين که در جريان فرآيند تبديل شير به پنير به دست مي آيد، به طور طبيعي در فرآورده هاي لبني يافت مي شود، ولي کيفيت آن قابل مقايسه با پودر پروتئين وي نيست. مکمل اين پروتئين بيشترين مقدار از اسيدهاي آمينه ي شاخه دار را در خود دارد که به BCAA معروف هستند. اين ماده به ساخت عضلات کمک مي کند. با وجودي که پروتئين وي براي ساخت عضلات مفيد است، ولي مقادير بيش از حد آن به کبد آسيب مي زند؛ پس قبل از مصرف چنين مکملي حتما با يک متخصص مشورت کنيد و آن را مطابق دستور پزشک و دوز توصيه شده استفاده نماييد. يادتان باشد که هيچ گاه هيچ مکمل ويتامين يا مواد معدني را بدون دستور پزشک و سرخود مصرف نکنيد. اين مواد در عين مفيد بودن اگر بيش از اندازه مصرف شوند به بدن آسيب هايي وارد مي کنند که گاه جبران ناپذير خواهد بود. ماست مطالعات نشان داده اند که خوردن روزانه ي ماست مي تواند از ابتلا به بيماري هاي کبدي پيشگيري کند. خوردن ماست از بروز عارضه ي کبد چرب جلوگيري مي کند. کبد مواردي که به کبد آسيب مي رساند عبارت هستند از: 1- خوردن زياد: پُرخوري به کبد هم مانند ساير اعضاي بدن آسيب مي رساند. 2- بد خوردن: مثلا خوردن زياد محصولات تهيه شده از آرد تصفيه شده، غذاهاي آماده، شکر زياد، چيپس و ... 3- رژيم کم پروتئين، پُر کربوهيدرات، پُر چربي. به خصوص رژيم غذايي سرشار از چربي هاي اشباع و روغن هاي هيدروژنه. 4- موادي همچون الکل، نيکوتين سيگار، کافئين و ... 5- انواع داروهاي خوراکي مثلا قرص هاي ضد بارداري. 6- بسياري از افزودني هاي مواد غذايي توصيه هايي براي سلامت کبد: * از دود سيگار و الکل دوري کنيد. * از گوشت قرمز، قند ساده و غذاهاي سرخ شده کمتر استفاده کنيد. * از نوشيدن زياد از حد قهوه و چاي پُررنگ اجتناب کنيد. * از منابع غذايي پتاسيم بيشتر استفاده کنيد مثل موز، کشمش، آلو، بادام و انواع سبزيجات. * آب زياد بنوشيد. سعي کنيد هر ساعت مقداري آب بخوريد. * سبزيجات خام بيشتر مصرف کنيد. * آب هويج و آب چغندر بيشتر مصرف کنيد. * روغن مايع مصرف کنيد و از کره، مارگارين، روغن جامد و دنبه اجتناب کنيد. * ويتامين K براي جلوگيري از سيروز کبدي مفيد است، البته نه به صورت مکمل. * از مصرف زياد ويتامين A پرهيز کنيد، بدين منظور نبايد روغن کبد ماهي زياد مصرف کنيد. هر کس که بيشتر از 50000 IU ويتامين A، به مدت يک سال مصرف کرده بايد اين دريافت را کاهش دهد و بهتر است که از منابع حاوي پيش ساز ويتامين A يعني بتا کاروتن، مانند هويج، زردآلو، طالبي و ... استفاده کند. * هرگز مرغ، ماهي يا گوشت خام يا نيم پز نخوريد زيرا خطر شديد عفونت با باکتري ها، انگل ها و ...را به همراه دارد. * ليمو يکي از بهترين دوستان کبد است. بيشتر ليمو بخوريد. * کوآنزيم Q10 ، به رساندن اکسيژن به کبد کمک مي کند. * لسيتين از تجمع چربي در کبد جلوگيري مي کند. * از ملين هاي قوي استفاده نکنيد. اما هميشه از بروز يبوست جلوگيري کنيد. منابع: ماهنامه ي دنياي تغذيه
این صفحه را در گوگل محبوب کنید
[ارسال شده از: نیک صالحی]
[مشاهده در: www.niksalehi.com]
[تعداد بازديد از اين مطلب: 203]