سیارهای شگفتانگیز در ۳۵ سال نوری: آیا میتوانیم ردی از حیات فرازمینی پیدا کنیم؟
اگر به دنبال یافتن نشانههایی از حیات در سیارات دیگر هستید، خبر خوبی برایتان داریم! یک سیاره فراخورشیدی تازه کشف شده، به نام L 98-59 f، که تنها ۳۵ سال نوری با ما فاصله دارد، میتواند یکی از امیدوارکنندهترین مکانها برای این جستجو باشد. این سیاره به دور یک ستاره کوتوله سرخ خنک و کمنور در یک منظومه سیارهای فشرده میچرخد که پیش از این هم به خاطر میزبانی چند سیاره کوچک و سنگی شناخته شده بود.
به گفته دانشمندان موسسه تروتیه برای تحقیقات در مورد سیارات فراخورشیدی در دانشگاه مونترال، این سیاره در منطقه قابل سکونت ستارهاش قرار دارد، ناحیهای که در صورت وجود شرایط جوی مناسب، آب مایع میتواند در آن وجود داشته باشد.
ظهور پنجمین سیاره در منظومه L 98-59
کشف سیاره L 98-59 f به منزله شناسایی پنجمین سیاره در این منظومه ستارهای جذاب است. محققان دریافتهاند که این ابرزمین، با حداقل جرم ۲.۸ برابر جرم زمین، در مداری تقریباً کاملاً دایرهای به دور ستاره خود میچرخد و هر ۲۳ روز یک دور کامل را طی میکند. علیرغم سرعت بالای گردش، این سیاره میزان انرژی ستارهای مشابهی با زمین دریافت میکند و به همین دلیل، دقیقاً در منطقه قابل سکونت قرار میگیرد.
چارلز کادیوکس، محقق فوق دکتری و نویسنده اصلی این مطالعه، اهمیت این کشف را اینگونه توضیح میدهد: “یافتن یک سیاره معتدل در چنین منظومه فشردهای، این کشف را به طور ویژهای هیجانانگیز میکند. این موضوع، تنوع چشمگیر منظومههای سیارهای فراخورشیدی را برجسته میکند و استدلال برای مطالعه جهانهای بالقوه قابل سکونت در اطراف ستارگان کم جرم را تقویت میکند.”
(تصویر توییت روفس دن (@DenRufes) در تاریخ ۲۵ جولای ۲۰۲۵ (۳ مرداد ۱۴۰۴) در مورد تایید ابرزمین جدید L 98-59 f در منطقه قابل سکونت کوتوله سرخ)
رمزگشایی از کشف با ابزارهای دقیق
برخلاف سیاراتی که از مقابل ستارههای خود عبور میکنند و نور آنها را کم میکنند، سیاره L 98-59 f با استفاده از نشانههای ظریف گرانشی شناسایی شد. ستارهشناسان دادههای بهدستآمده از ابزارهای هارپس (جستجوگر سیارهای با سرعت شعاعی و دقت بالا) رصدخانه جنوبی اروپا و اسپرسو (طیفنگار اِشِل برای سیارات سنگی و مشاهدات طیفسنجی پایدار) را با هم ترکیب کردند تا تغییرات جزئی در حرکت ستاره را که ناشی از کشش سیاره بود، مشاهده کنند.
با ادغام این مشاهدات زمینی با دادههای ماهواره نقشهبرداری از سیارات فراخورشیدی گذرنده ناسا (TESS) و تلسکوپ فضایی جیمز وب (JWST)، تیم تحقیقاتی اندازهگیریهای خود را بهبود بخشید. آنها از روشهای پیشرفته برای فیلتر کردن نویز ستارهای استفاده کردند و در نهایت، اندازه، جرم و ویژگیهای کلیدی هر پنج سیاره در منظومه L 98-59 را با دقتی بیسابقه ترسیم کردند.
آزمایشگاهی برای مطالعه تنوع سیارهای
این یافتهها نهتنها وجود سیاره L 98-59 f را تایید کردند، بلکه جزئیات قابل توجهی را در مورد همسایگان سیارهای آن نیز آشکار کردند. L 98-59 b، نزدیکترین سیاره به ستاره، تنها ۸۴% اندازه زمین و حدود نیمی از جرم آن را دارد که آن را به یکی از کوچکترین سیارات فراخورشیدی تبدیل میکند که تا به حال اندازهگیری شده است. نیروهای کشندی ممکن است باعث فعالیت آتشفشانی در دو سیاره داخلی شوند، در حالی که چگالی غیرمعمول پایین سیاره سوم نشان میدهد که میتواند یک دنیای غنی از آب باشد، برخلاف هر چیزی در منظومه شمسی ما.
کادیوکس میگوید: “این نتایج جدید، کاملترین تصویری را که تا به حال از منظومه جذاب L 98-59 داشتهایم، ارائه میدهند. این یک نمایش قدرتمند از آن چیزی است که میتوانیم با ترکیب دادههای تلسکوپهای فضایی و ابزارهای با دقت بالا روی زمین به دست آوریم و اهداف کلیدی را برای مطالعات جوی آینده با تلسکوپ فضایی جیمز وب در اختیار ما قرار میدهد.”
به دلیل نزدیکی و اندازه نسبتاً کوچک ستارهاش، منظومه L 98-59 فرصتی نادر را برای تحقیقات بیشتر ارائه میدهد. اگر سیاره L 98-59 f جو داشته باشد، JWST ممکن است بتواند بخار آب، دی اکسید کربن یا حتی نشانههای زیستی بالقوه (موادی که میتوانند به فرآیندهای بیولوژیکی اشاره داشته باشند) را تشخیص دهد.
خرید سرور اچ پی ماهان شبکه ایرانیان