ویتکاف: توافق با حوثیها تنها آغاز داستان است؛ اگر اسرائیل تغییر نکند، حتی توافق قرن ممکن است بدون او شکل بگیرد! آمریکا دیگر صبر نخواهد کرد
در دنیای پیچیده سیاستهای بینالملل و روابط منطقهای، مسائل خاورمیانه همواره از اهمیت بالایی برخوردار بوده و اخبار و تحولات آن میتواند بر آینده بسیاری از کشورها تأثیر بگذارد. آنچه که در روزهای اخیر در مورد توافقات میان حوثیها و دولتهای دیگر به ویژه ایالات متحده و اسرائیل مطرح شده، نشان دهنده تحولی اساسی در این زمینه است.
رابرت ویتکاف، دیپلمات ارشد آمریکایی، در سخنانی جدید در کنفرانس بینالمللی خاورمیانه که در واشنگتن دیسی برگزار شد، به جزئیات توافقات اخیر با حوثیها و همچنین چشمانداز آینده فرآیند صلح در این منطقه اشاره کرد. وی تأکید کرد که توافقات صورتگرفته تنها یک آغاز است و همچنان چالشهای زیادی پیش روی این توافقات وجود دارد. به عبارت دیگر، این دیپلمات آمریکایی بر این باور است که برای دستیابی به صلح پایدار و مانع از بروز بحرانهای جدید، باید رویکردهای بیشتری از سوی کشورهای درگیر، به ویژه اسرائیل، اتخاذ شود.
ویتکاف خاطرنشان کرد که اسرائیل باید به تغییرات واقعی در سیاستهای خود بپردازد و تغییرات اساسی در نگاهش به مسأله فلسطین و حوثیها داشته باشد. وی با اشاره به وضعیت فعلی، اظهار داشت: «تحولات اخیر نه تنها نظرات مردم را تغییر خواهد داد، بلکه میتواند به شکلگیری توافقاتی به مراتب بزرگتر و جامعتر از توافق قرن، منجر شود؛ توافقاتی که ممکن است بدون مشارکت اسرائیل در حال شکلگیری باشد.» این عبارت به وضوح نشاندهنده نگرانیهایی است که در مورد آینده تعاملات اسرائیل با دیگر کشورهای عربی و حتی گروههایی نظیر حوثیها وجود دارد.
آنچه که ویتکاف به آن اشاره کرد، به احتمال زیاد به نارضایتیهای پوشیده از اعتقاد به نیاز به تغییر رویکردها در سطح کلان اشاره دارد. ایالات متحده به عنوان یکی از بازیگران کلیدی در مذاکرات صلح خاورمیانه، دیگر صبر نخواهد کرد. به گفته وی، کشورهای عربی به شدت انتظار دارند که اسرائیل در مسیر صلح قدمهایی مثبت بردارد و اگر این کشور به رفتارهای خود ادامه دهد، عواقب جدی آن به نحوی خواهد بود که سایر کشورها میتوانند خود به رهبری این فرآیند مبادرت ورزند.
به عنوان مثال، توافقاتی که در سالهای اخیر میان کشورهای عربی و اسرائیل تحت عنوان «ابراهیم» شکل گرفت، نشاندهنده تغییر رویکرد جهانی در تعاملات با فلسطینیها و سایر گروههای مخالف است. با این حال، عدم تغییر در سیاستهای اسرائیل میتواند این روند را متوقف کرده و به نوعی دلسردی منجر شود.
از سوی دیگر، ویتکاف به تهدیدها و چالشهای موجود در رویارویی با حوثیها، به عنوان نماینده بخشی از واقعیتهای جدید منطقه، اشاره کرد و گفت: «توافق با این گروهها نشانهای از پیچیدگیهای دنیای سیاست بینالملل است و نشان میدهد که دیگر نمیتوان امور را در چارچوبهای قدیمی و منسوخ شده تحلیل کرد.»
بنابراین، چشمانداز آینده خاورمیانه به وضوح تحت تأثیر این توافقات و تغییرات احتمالی در سیاستهای کشورهای منطقه و به ویژه اسرائیل قرار خواهد داشت. شاید این نخستین بار نباشد که دیپلماتهای آمریکایی به این نکته اشاره میکنند که تغییر رویکرد میتواند به صلح نهایی منجر شود، اما حال به نظر میرسد که این مسئله به یک ضرورت فوری تبدیل شده است.
بدین ترتیب، میتوان گفت که اقدامات و تصمیمگیریهای آتی ایالات متحده و کشورهای منطقه، مسیر تحولات سیاسی خاورمیانه را به شدت تحت تأثیر قرار خواهد داد و در صورت عدم تغییر در سیاستهای موجود، نتایج قابلتوجهی به همراه خواهد داشت. در نهایت، صدای ویتکاف نه تنها به عنوان یک هشدار، بلکه به عنوان یک دعوت به تغییرات بنیادی و جدی در سیاستهای کلان کشورهای مورد اشاره است تا شاید بتوان راهی جدید برای برقراری صلح و ثبات در این منطقه بیابیم.
