2. حذف لکه‌های پوستی با لایه‌برداری شیمیایی

لایه برداری شیمیایی شامل استفاده از محلول‌های مخصوص روی پوست است. این محلول‌ها سطح پوست را لایه‌برداری می‌کنند و باعث محو شدن لکه‌های تیره می‌شوند. این روش درمانی می‌تواند به اسکار، تغییر رنگ و روشن یا تیره‌شدن پوست کمک کند. معمولاً چند هفته طول می‌کشد تا پوست پس از لایه‌برداری شیمیایی ترمیم شود.

افرادی که مستعد ابتلا به اسکار یا هایپرپیگمانتاسیون پس از التهاب هستند یا در 6 ماه گذشته از ایزوترتینوئین (راکوتان) استفاده کرده‌اند، کاندید مناسبی برای لایه‌برداری شیمیایی محسوب نمی‌شوند.

3. درمان لک صورت با لیزر

در این روش، متخصص پوست از پرتو نور برای هدف قرار دادن سلول‌های تولیدکننده لک پوستی استفاده می‌کند. لیزر بدون اینکه به سطح پوست آسیب برساند، باعث از بین رفتن سلول‌های تولیدکننده ملانین می‌شود.

به‌طور کلی، استفاده از لیزر درمانی به عنوان یک روش مطمئن در درمان قطعی لک صورت یاد می‌شود. با این حال، باید بدانید که این روش درمانی ممکن است باعث بدتر شدن تغییر رنگ پوست شود. بنابراین، قبل از انجام آن ضروری است تست پچ انجام شود. از سایر عوارض احتمالی لیزر می‌توان به سوختگی، اسکار و عفونت باکتریایی اشاره کرد.

4. درمان لک با میکرونیدلینگ

میکرونیدلینگ یک روش کم‌تهاجمی است که طی آن پزشک از سوزن‌های نازک برای ایجاد سوراخ‌های ریز در لایه‌ی فوقانی پوست استفاده می‌کند. این کار باعث می‌شود پوست کلاژن و الاستین بیشتری بسازد. همچنین لکه‌های تیره، چین‌وچروک‌ها و منافذ بزرگ را کاهش می‌دهد.

میکرونیدلینگ مانند هر روش درمانی دیگری عوارض دارد. به‌ عنوان مثال، ممکن است پوست شما تا چند روز بعد از انجام آن قرمز باشد. سایر عوارض احتمالی عبارتند از: خونریزی، کبودی و عفونت. کسانی که به بعضی از بیماری‌های پوستی مثل پسوریازیس یا اگزما مبتلا هستند، زخم باز یا آکنه فعال دارند یا اخیراً پرتودرمانی انجام داده‌اند، احتمالا کاندید مناسبی برای میکرونیدلینگ محسوب نمی‌شوند.

5. درمان لک با مزونیدلینگ

در مزونیدلینگ، کوکتل‌های مزوتراپی به کمک سوزن‌های بسیار نازک به لایه‌ی مزودرم (لایه‌ی میانی پوست) تزریق می‌شوند تا لک صورت را از بین ببرند و تولید کلاژن را افزایش دهند. برای انجام مزونیدلینگ از یک دستگاه خاص که دارای تعداد زیادی سوزن نازک و ریز است، استفاده می‌شود.

التهاب، قرمزی و اسکار از عوارض احتمالی مزونیدلینگ هستند.

6. از بین بردن لک صورت با میکرودرم ابریژن

از میکرودرم ابریژن هم می‌توان برای از بین بردن جای جوش و سایر لکه‌های پوستی استفاده کرد. در حین میکرودرم ابریژن، پزشک از یک دستگاه خاص با سطح ساینده برای حذف لایه‌ی فوقانی پوست استفاده می‌کند. این کار باعث تشکیل کلاژن جدید می‌شود و به کاهش لکه‌ها کمک می‌کند.

از یک هفته قبل از میکرودرم ابریژن باید از قرار گرفتن در معرض نور خورشید، استفاده از کرم‌های برنزه کننده و اپیلاسیون خودداری کنید. همچنین ممکن است پزشک از شما بخواهد که استفاده از کرم‌های لایه‌بردار را از ۷ روز قبل از درمان متوقف کنید.

میکرودرم ابریژن دوره‌ای نقاهت ندارد، اما می‌تواند پوست را به‌طور موقت تحریک یا متورم کند یا حساسیت آن را به نور خورشید افزایش دهد. بنابراین استفاده از کرم ضدآفتاب ضروری است.

7. درمان لک صورت با کرایوتراپی

در کرایوتراپی یا سرما درمانی از نیتروژن مایع برای از بین بردن لکه‌های پوستی استفاده می‌شود. کرایوتراپی پوست را روشن می‌کند و حتی می‌تواند خطوط ریز ایجادشده روی آن را کاهش دهد.

کرایوتراپی یک روش درمانی کم‌تهاجمی است. با این حال، ممکن است در بعضی از افراد عوارض جانبی ایجاد کند. این عوارض عبارتند از: تورم، اسکار و عفونت پوست. در صورت مشاهده علائم عفونت (قرمزی، چرک و تب)، فورا با پزشک خود تماس بگیرید.

8. درمان لک با فیشیال صورت

فیشیال یک درمان غیرتهاجمی است که برای پاکسازی، لایه‌برداری و رسیدگی به بعضی از مشکلات پوستی انجام می‌شود. فیشیال به کوچک شدن منافذ کمک می‌کند، تولید چربی را در پوست کاهش می‌دهد و باعث محو شدن لکه‌های تیره می‌شود.

9. راههای از بین بردن لک صورت در خانه

علاوه بر درمان‌های تخصصی که تحت نظر پزشک انجام می‌شوند، ممکن است راهکارهای خانگی هم به رفع لکه‌های پوستی تیره کمک کنند. این راهکارها شامل موارد زیر هستند:

• **کرم‌های بدون نسخه (OTC):** کرم‌های بدون نسخه به اندازه‌ی کرم‌های تجویزی قوی نیستند، اما می‌توانند به کمرنگ شدن لکه‌ها کمک کنند. این کرم‌ها معمولاً از آزلائیک اسید، رتینول یا آلفا هیدروکسی اسید تشکیل شده‌اند و با لایه‌برداری پوست باعث یکدست شدن آن می‌شوند.
• **ترکیبات طبیعی:** بعضی از تحقیقات نشان داده‌اند که ترکیبات طبیعی مثل نیاسینامید (یک نوع ویتامین B3)، سویا، عصاره شیرین بیان و… به درمان لکه‌های تیره‌ی روی پوست کمک می‌کنند.
• **لوازم آرایشی:** لوازم آرایشی باعث روشن شدن لکه‌های تیره نمی‌شوند، اما آن‌ها را می‌پوشانند تا کمتر به چشم بیایند.

درمان‌های خانگی که باید از آن‌ها اجتناب کنید

این روزها در وب‌سایت‌ها و شبکه‌های اجتماعی مختلف راهکارهای زیادی برای درمان لک صورت تبلیغ می‌شود که بسیاری از آن‌ها عوارض جانبی دارند یا توسط تحقیقات علمی حمایت نمی‌شوند.

در بعضی موارد، امتحان کردن درمان‌های تأییدنشده ممکن است باعث تشدید مشکلات پوستی شود. به ‌عنوان مثال، متخصصان استفاده از آب لیموترش یا اسکراب‌های خشن را توصیه نمی‌کنند، چون این روش‌ها می‌توانند لکه‌های تیره را بدتر کنند.

به‌طور کلی، آگاهی از خطرات استفاده از محصولات روشن‌کننده‌ی پوست بیشتر از فواید آن‌ها است. چون بعضی از این مواد حاوی ترکیباتی مثل جیوه‌اند که می‌توانند به پوست یا سلامت عمومی شما آسیب برسانند. جیوه‌ یک فلز بسیار سمی است که روی سیستم ایمنی، دستگاه گوارش، ریه‌ها، کلیه‌ها، پوست و چشم تأثیر منفی دارد.

10. درمان لکه‌های سفید صورت

اگر لکه‌های سفید در اثر تماس با اشعه‌ی ماوراء بنفش ایجاد شده باشند، برای جلوگیری از جدی‌تر شدن آن‌ها باید از پوست خود در برابر نور آفتاب محافظت کنید. بسته به علت ایجاد این لکه‌ها، ممکن است پزشک یکی از راهکارهای زیر را توصیه کند:

• کرم رتینوئید موضعی
• استروئید موضعی
• میکرودرم ابریژن
• داروهای ضد قارچ موضعی یا خوراکی (برای درمان تینه آ ورسیکالر)

انواع لک پوستی

قبل از آشنایی با سریع‌ترین راه از بین بردن لک صورت، بهتر است ابتدا در مورد انواع لک اطلاعات کسب کنید. لکه‌های پوستی انواع مختلفی دارند که در ادامه به تعدادی از شایع‌ترین آن‌ها اشاره می‌کنیم.

1. لکه‌های قهوه‌ای روی پوست

لکه‌های قهوه‌ای در اثر افزایش فعالیت ملانوسیت‌ها ایجاد می‌شوند. اشعه‌ی ماوراء بنفش (UV) خورشید تولید ملانین را در این سلول‌ها تحریک می‌کند که این موضوع به تیره‌شدن یا برنزه شدن پوست منجر می‌شود.

عوامل دیگری هم می‌توانند در بروز لکه‌ها نقش داشته باشند. به‌ عنوان مثال، ممکن است مصرف دارو (داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی، داروهای شیمی‌درمانی، داروهای ضدتشنج و…)، التهاب ناشی از بیماری‌های پوستی (اگزما، پسوریازیس و آکنه) و سرطان پوست اشاره کرد. به‌طور کلی، گاهی اوقات این لکه‌ها بعد از بهبود سوختگی‌ها و بریدگی‌ها روی پوست ایجاد می‌شوند.

2. کک و مک

منظور از کک و مک لکه‌های مسطح کوچکی است که معمولاً در مناطقی از بدن که در معرض نور آفتاب قرار دارند، ایجاد می‌شوند. لکه‌های ناشی از کک و مک به رنگ خرمایی، قرمز، قهوه‌ای روشن یا قهوه‌ای تیره هستند.

هر فردی ممکن است به کک و مک مبتلا شود. با این حال، این مشکل در کسانی که پوست روشن و موهای بلوند دارند، شایع‌تر است. کک و مک اغلب به دلیل تماس طولانی‌مدت با اشعه‌ی ماوراء بنفش خورشید ایجاد می‌شود. اما می‌تواند دلایل دیگری هم داشته باشد که عبارتند از:

• **ژنتیک:** چند ژن با کک و مک مرتبط هستند.
• **گزرو درما پیگمنتوزوم (Xeroderma pigmentosum):** یک بیماری نادر است که باعث افزایش حساسیت به نور ماوراء بنفش می‌شود.

درمان کک و مک به‌طور کامل امکان‌پذیر نیست. با این حال، می‌توان لکه‌های ناشی از آن را با استفاده از روش‌های مختلف مثل لایه‌برداری، کرایوتراپی و… روشن‌تر کرد.

3. ملاسما یا لک ناشی از بارداری

ملاسما یک بیماری پوستی است که معمولاً زنان، به‌خصوص زنان باردار را تحت تاثیر قرار می‌دهد. در بیشتر موارد، این عارضه در سال‌های باروری رخ می‌دهد.

در حال حاضر، علت دقیق ملاسما مشخص نیست. اما پزشکان معتقدند که به دلیل عملکرد نادرست ملانوسیت‌ها و افزایش تولید ملانین در بعضی از قسمت‌های بدن ایجاد می‌شود. این مشکل اغلب افراد با پوست تیره‌ را درگیر می‌کند. چون این افراد ملانوسیت بیشتری دارند.

جلوگیری از لک صورت در دوران بارداری ساده نیست. از سوی دیگر، این عارضه همیشه به درمان نیاز ندارد. اگر بارداری و تغییرات هورمونی ناشی از آن علت ملاسما باشد، لک صورت احتمالاً پس از زایمان از بین می‌رود. اما در سایر افراد ممکن است برای چند سال یا حتی تا آخر عمر باقی بماند.

اگر ملاسما با گذشت زمان از بین نرفت، می‌توانید برای درمان آن به پزشک مراجعه کنید. با این حال، به یاد داشته باشید که این درمان‌ها ممکن است برای همه مؤثر نباشند. همچنین این احتمال وجود دارد که ملاسما حتی پس از درمان موفقیت‌آمیز عود کند.

4. لک ناشی از آفتاب‌سوختگی

لک ناشی از نور خورشید که به آن لک کبدی هم می‌گویند، پس از مواجهه با نور آفتاب یا استفاده از تخته‌های برنزه کننده ایجاد می‌شود. این لکه‌های تیره روی قسمت‌هایی از بدن که بیشتر در معرض نور خورشید هستند (از جمله صورت، دست‌ها و بازوها) ظاهر می‌شوند.

اگر به دلیل آسیب ناشی از نور خورشید به لک صورت مبتلا شده‌اید، از یک ضدآفتاب مناسب استفاده کنید. با خرید انواع ضدآفتاب می‌توانید از ایجاد هایپرپیگمانتاسیون جلوگیری کنید و جلوه‌ی آسیب‌دیدگی بیشتر پوست را بگیرید.

5. لک جای جوش

گاهی اوقات ممکن است بعد از برطرف شدن آکنه با مشکل لکه‌های تیره روی پوست روبه‌رو شوید. این عارضه در کسانی که پوست تیره دارند، شایع‌تر است. چرا که آکنه می‌تواند به‌طور تصادفی تولید ملانین را در پوست این افراد افزایش دهد.

در صورتی که آکنه به عمق پوست نفوذ کرده باشد، احتمال ایجاد لک بیشتر است. همچنین عوامل ژنتیکی هم می‌توانند در بروز این مشکل نقش داشته باشند. اگر آکنه در یکی از اعضای خانواده‌ی شما باعث لک شده باشد، شما هم مستعد ابتلا به این مشکل هستید.

6. لکه‌های سفید پوستی

بسیاری از افراد در دوره‌هایی از زندگی خود با لکه‌های پوستی سفید مواجه می‌شوند. این لکه‌ها ممکن است فقط روی صورت باشند یا روی سایر قسمت‌های بدن از جمله قفسه‌ی سینه، سینه و بازوها هم ظاهر شوند. از اصلی‌ترین دلایل ایجاد لکه‌های سفید می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• **میلیا (Milia):** میلیا در اثر محبوس شدن کراتین در زیر پوست ایجاد می‌شود. کراتین پروتئینی است که لایه‌ی بیرونی پوست را می‌سازد. افزایش سن و کاهش توانایی بدن برای حذف سلول‌های مرده‌ی پوست باعث ایجاد میلیا می‌شود. از سایر علل بروز این مشکل می‌توان به سوختگی، آسیب نور خورشید و استفاده از استروئیدها اشاره کرد.
• **پیتریازیس آلبا (Pityriasis alba):** یک نوع اگزما است که باعث ایجاد لکه‌های پوسته‌پوسته و بی‌رنگ می‌شود. این اختلال پوستی تقریبا ۵ درصد کودکان را در سراسر جهان تحت تاثیر قرار می‌دهد. بیشتر این بیماران ۷ تا ۱۶ ساله هستند.
• **تینه آ ورسیکالر (Tinea versicolor):** یک اختلال پوستی است که در اثر رشد بیش از حد یک مخمر ایجاد می‌شود. بعضی از افراد مبتلا به این بیماری دچار لکه‌های صورتی، قرمز یا قهوه‌ای می‌شوند، اما سایرین ممکن است لکه‌های سفید داشته باشند.
• **هیپوملانوز قطره‌ای ایدیوپاتیک (Idiopathic guttate hypomelanosis):** لکه‌های سفیدی هستند که به‌دلیل مواجهه طولانی‌مدت با اشعه‌ی خورشید روی پوست ایجاد می‌شوند. تعداد و اندازه‌ی این لکه‌ها متفاوت است، اما معمولاً گرد، مسطح و بین ۲ تا ۵ میلی‌متر هستند.

7. بیماری برص

بیماری برص هم می‌تواند یکی از دلایل ایجاد لک سفید روی صورت باشد. اگر می‌خواهید بدانید بیماری برص چیست، باید بگوییم که این اختلال پوستی به‌دلیل از بین رفتن رنگدانه‌ها ایجاد می‌شود. برص می‌تواند روی قسمت‌های مختلف بدن از جمله صورت، دست‌ها، پاها و اندام تناسلی تاثیر بگذارد.

لکه‌های سفید ناشی از برص ممکن است در ابتدا کوچک باشند و به‌تدریج بزرگ شوند، به ‌طوری که در نهایت سطح وسیعی از بدن را بپوشانند. این بیماری می‌تواند در هر سنی رخ دهد، اما معمولاً در افراد زیر ۲۰ سال دیده می‌شود. اگر سابقه‌ی ابتلا به برص در خانواده وجود داشته باشد، شما هم مستعد ابتلا به این مشکل هستید.

درمان برص به شدت علائم آن بستگی دارد. پزشک ممکن است روش‌های مختلف مثل کرم‌های موضعی، داروهای خوراکی و… را برای کمک به کاهش به بازیابی رنگ پوست و جلوگیری از گسترش لکه‌های سفید توصیه کند. پیوند پوست هم می‌تواند برای درمان این بیماری موثر باشد. در این روش، پزشک پوست یک قسمت از بدن را برمی‌دارد و آن را به نواحی فاقد رنگدانه پیوند می‌زند.

لکه‌های تیره‌ی روی پوست معمولاً به درمان نیاز ندارند. با این حال، بعضی از افراد ممکن است برای بهبود ظاهر خود بخواهند آن‌ها را از بین ببرند. انتخاب سریع‌ترین راه از بین بردن لک قهوه‌ای صورت به عوامل مختلفی مثل اندازه لک و رنگ پوست بستگی دارد.

همه‌ی افراد به‌خصوص کسانی که رنگ پوست‌شان تیره‌تر است، باید قبل از خرید انواع کرم ضد لک با پزشک مشورت کنند یا با احتیاط به سراغ سایر روش‌های درمانی بروند. چون استفاده از محصولات نامناسب می‌تواند به روشن شدن سایر قسمت‌های پوست منجر شود.

توسعه در این زمینه و اهمیت بالای سلامت پوست، توصیه می‌شود قبل از اقدام به هرگونه درمان خودسرانه، با متخصص پوست مشورت کنید. این مطلب صرفاً جنبه‌ی آموزشی و اطلاع‌رسانی دارد.