دانشمندان به تازگی موفق به رصد و ثبت یک پدیده فوق العاده درخشان کیهانی شده اند: بزرگترین و دورترین شراره سیاه چاله ای که تاکنون مشاهده شده است. درخشش خیره کننده این رویداد به اندازه ای است که در اوج خود، معادل ده تریلیون (10,000,000,000,000) خورشید نور ساطع کرده است؛ عددی که درک مقیاس ان برای ذهن انسان دشوار و شگفت انگیز است.
ابعاد کیهانی یک هیولای تغذیه کننده
این رویداد عظیم در یک هسته کهکشانی فعال (AGN) رخ داده است که معمولاً از ان به عنوان “سیاه چاله برافزایشی” یا “سیاه چاله تغذیه کننده” یاد می شود. ابعاد این سیاه چاله به شرح زیر است:
- جرم تخمینی: جرم این سیاه چاله تقریباً 500 میلیون برابر جرم خورشید منظومه شمسی ما پیش بینی می شود.
- فاصله از زمین: این پدیده در فاصله ای باورنکردنی، یعنی 10 میلیارد سال نوری از ما قرار دارد.
محققان حدس می زنند که منشا این شراره خارق العاده، یک “رویداد اختلال کشندی (Tidal Disruption Event)” بوده است. این رویداد زمانی رخ می دهد که نیروی گرانش شدید سیاه چاله، یک ستاره نزدیک را به سمت خود جذب کرده و ان را در هم می شکند و می بلعد. این فرایند بلعیدن ماده ستاره ای، مقدار عظیمی از انرژی را در قالب شراره های نوری منتشر می کند.
ستاره 30 برابر خورشید بلعیده شد
طبق تخمین های این تیم تحقیقاتی، ستاره قربانی که توسط این سیاه چاله بلعیده شده است، جرمی در حدود 30 برابر جرم خورشید ما داشته است.
وبلاگ کالتک (Caltech)، دانشگاهی که محققان این پژوهش در ان فعال هستند، اعلام کرد: «این شراره در درخشان ترین حالت خود، با نوری معادل 10 تریلیون خورشید درخشیده است.»
متیو گراهام (Matthew Graham)، پژوهشگر ارشد این مطالعه و استاد تحقیقات نجوم در کالتک، درباره شدت این پدیده گفت: «این برخلاف هر هسته فعال کهکشانی است که تا به حال دیده ایم.» این جمله بر یگانگی و عظمت این رویداد کیهانی تاکید می کند.
این سیاه چاله عظیم الجثه نخستین بار در سال 2018 میلادی توسط محققان مشاهده شد. جزئیات کامل این تحقیق پیشگامانه درباره هسته فعال کهکشانی و شراره دیوانه وار ان، در مجله معتبر “نیچر استرونومی” (Nature Astronomy) منتشر شده است.