
علی زرنگار، نویسنده نامآشنای سینمای اجتماعی ایران، در نخستین تجربه کارگردانی خود با فیلم « علت مرگ: نامعلوم » نشان میدهد که تسلطش فقط به نوشتن محدود نمیشود؛ او دنیای تصویر، هدایت بازیگر و ساخت روایت را هم میشناسد. این فیلم که از طریق پلتفرم فیلمنت اکران آنلاین شده، داستان هفت مسافر یک ون در مسیر شهداد به کرمان را روایت میکند؛ هفت شخصیت متنوع که هرکدام نماینده بخشی از جامعهاند: از بانیپال شومون خشن و جدی تا گلاره عباسی مهربان و عاشق و زکیه بهبهانیِ ناشنوا و معصوم.
فیلم « علت مرگ: نامعلوم » با دقت بالا به جزئیات ساخته شده: انتخاب بازیگر، طراحی لباس، لهجهها، دیالوگها و حتی اشیایی مثل سپر ماشین، همه در خدمت پیشبرد روایت و خلق فضایی واقعی هستند. زرنگار با دوربین و قاببندی هوشمند، در محیط محدود ون، دکوپاژی دقیق و صحنهپردازی متقاعدکننده ارائه میدهد و مخاطب را قدمبهقدم با خود همراه میسازد.
در این فیلم، هیچ شخصیتی قهرمان یا ضدقهرمان مطلق نیست؛ همه خاکستریاند، قربانی شرایط اقتصادی و اجتماعی، و تصمیمهایشان در موقعیتهای بحرانی، هم برای خودشان و هم برای بیننده غیرقابل پیشبینی است. زرنگار برخلاف جریان فیلمهای کلیشهای، از خیر قضاوتهای ساده میگذرد و پیچیدگیهای انسانی را محور قرار میدهد.
«علت مرگ: نامعلوم» سه سال توقیف بود؛ مصداقی آشکار از فقر فرهنگی برخی مدیران که سینمای اجتماعی را به اشتباه با مفاهیم ظاهری و سطحی میسنجند. حالا، پس از رفع توقیف و بدون حذف حتی یک پلان، فیلم اکران شده و نشان میدهد که همان داستان تکراری همیشه برقرار است: روسیاهی به زغال میماند.
اگر سینمای اجتماعی ایران نیاز به صداهای تازه و نترس دارد، نام علی زرنگار در این مسیر باید برجسته شود؛ نویسندهای که حالا بهعنوان کارگردان هم نشان داده میتواند روایتی تلخ، انسانی و ریشهدار خلق کند.
تماشای فیلم علت مرگ: نامعلوم به صورت قانونی
