دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده، به ایران هشدار داد که واشنگتن خود را برای موج جدیدی از حملات شبانه آماده میکند. این اظهارات تنها چند ساعت پس از آن مطرح شد که وی اعلام کرد آتـشبس میان دو کشور به دلیل حملات موشکی و پهپادی ایران به کشتیهای تجاری به پایان رسیده است.
به گزارش واضح به نقل از خبرگزاری آسوشیتدپرس (AP)، یک روز پس از آنکه حمله به کشتیهای تجاری در منطقه به تبادل آتش سنگین میان اهداف نظامی ایران و آمریکا منجر شد، ترامپ تهدیدهای گذشته خود مبنی بر هدف قرار دادن زیرساختهای غیرنظامی ایران، از جمله نیروگاههای برق، تاسیسات آبشیرینکن و تصرف هاب تولید نفت در جزیره خارگ را مجدداً تکرار کرد.
رئیسجمهور آمریکا در پاسخ به سوال خبرنگاران درباره احتمال بازگشت به شرایط جنگی گفت: «ما دیشب ضربه بسیار سختی به آنها زدیم و احتمالاً امشب نیز بار دیگر ضربه سختی به آنها خواهیم زد.»
تنشهای نظامی در حاشیه نشست ناتو در آنکارا
ترامپ که در حاشیه نشست دو روزه سران ناتو در شهر آنکارا، پایتخت ترکیه سخن میگفت، تاکید کرد که این حملات در واقع پاسخ تلافیجویانه و مداوم به حملات ایران علیه کشتیهای تجاری در آبراه استراتژیک تنگه هرمز است. او با متهم کردن ایران به پرتاب پهپاد و موشک به سمت کشتیها افزود: «آنها رفتار بسیار بدی دارند.» پس از هدف قرار گرفتن سه نفتکش در روز سهشنبه، آمریکا حملاتی را علیه ایران آغاز کرد و نیروهای ایرانی نیز با حمله به پایگاههای نظامی آمریکا در خلیج فارس به آن پاسخ دادند.
افزایش شدید قیمت نفت در پی لغو توافق موقت
تبادل آتش جدید این نگرانی را ایجاد کرده است که جنگ دوباره شعلهور شود؛ بهویژه پس از آنکه ترامپ با اعلام اینکه توافق موقت برای توقف درگیریها «به پایان رسیده»، به این نگرانیها دامن زد. البته وی اضافه کرد که مانع ادامه مذاکرات نخواهد شد. این اظهارات بلافاصله بازار انرژی را تکان داد و قیمت نفت خام برنت با جهش بیش از ۵ درصدی روبرو شد. شعلهور شدن مجدد این سناریو میتواند کل منطقه خاورمیانه را در بر بگیرد و بار دیگر انتقال انرژی از این شاهراه حیاتی برای اقتصاد جهانی را متوقف کند.
تردید در آستانه آغاز مذاکرات نهایی
ترامپ در پاسخ به وضعیت فعلی توافق گفت: «از نظر من، کار این توافق تمام است. نمایندگان آمریکا میتوانند به گفتوگوها ادامه دهند، اما فکر میکنم آنها دارند وقت خود را تلف میکنند.»
این مواضع تند در حالی مطرح میشود که پیش از این، ترامپ تهدید به تصرف جزیره خارگ کرده بود؛ منطقهای که بیش از ۹۰ درصد صادرات نفت ایران از طریق آن انجام میشود. کارشناسان معتقدند حملات جدید به کشتیها نشاندهنده شکاف در رویکردهای داخلی است؛ جایی که بخشی به دنبال تسلط دائمی بر این آبراه به عنوان اهرم فشار بر غرب هستند و بخشی دیگر دستیابی به یک توافق صلح پایدار برای رفع تحریمهای بینالمللی و بهبود وضعیت اقتصادی را دنبال میکنند.
مذاکرات قرار بود پس از پایان مراسم تشییع جنازه آیتالله علی خامنهای، رهبر اواخر ایران آغاز شود. محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس ایران، در واکنش به این تحولات در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «دوران زورگویی و باجخواهی به پایان رسیده است؛ این رویکرد به جایی نمیرسد و ما تسلیم نمیشویم.»
سنتکام: سیستمهای پدافندی و قایقهای تندرو را هدف قرار دادیم
فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا (سنتکام) اعلام کرد نیروهای آمریکایی حملاتی را با هدف تحمیل هزینههای سنگین به دلیل هدف قرار دادن کشتیهای تجاری با خدمه غیرنظامی در یک آبراه بینالمللی انجام دادهاند. طبق بیانیه سنتکام، پدافندهای هوایی، رادارها و بیش از ۶۰ قایق تندرو کوچک متعلق به سپاه پاسداران هدف قرار گرفتهاند. این قایقها نقش کلیدی در کنترل تنگه هرمز دارند؛ آبراهی که پیش از جنگ، یکپنجم نفت و گاز مایع جهان از آن عبور میکرد.
رسانههای دولتی ایران نیز وقوع انفجار در چند نقطه از جمله بندر ماهشهر و حملاتی به بوشهر، محل استقرار مجتمع نیروگاه اتمی ایران را گزارش دادند.
فعال شدن آژیر خطر موشکی در کویت و بحرین
بامداد چهارشنبه، سیستمهای پدافندی در بحرین (محل استقرار ناوگان پنجم نیروی دریایی آمریکا) و کویت (محل استقرار نیروهای زمینی آمریکا) فعال شدند و آژیر خطر موشکی به صدا درآمد. کویت اعلام کرد که دو موشک بالستیک و ۱۳ پهپاد شلیک شده را رهگیری و منهدم کرده است. وزارت برق کویت نیز از آسیب دیدن برخی خطوط انتقال نیرو در پی سقوط ترکشها خبر داد. انور قرقاش، دیپلمات ارشد امارات متحده عربی، این حملات را نشانهای روشن از عدم پایبندی به الزامات کاهش تنش دانست.
لغو مجوز فروش نفت ایران با دلار آمریکا
در پی این درگیریها، ایالات متحده مجوزی را که به عنوان بخشی از توافق موقت پس از سالها به ایران اجازه میداد نفت خود را به صورت آشکار با دلار آمریکا به فروش برساند، رسماً لغو کرد. طبق توافق قبلی، قرار بود کشتیها به مدت ۶۰ روز بدون پرداخت هزینه از تنگه عبور کنند، اما تاکید تهران بر تعیین مسیر حرکت کشتیها و دریافت حق عبور، این فرآیند را دگرگون کرد. کشتیهای هدف قرار گرفته در روز سهشنبه، همگی از مسیر نزدیکی سواحل عمان (خارج از مسیر تعیین شده توسط تهران) عبور میکردند. آمریکا و کشورهای عرب حوزه خلیج فارس صراحتاً اعلام کردهاند که با دریافت حق عبور توسط ایران موافقت نخواهند کرد.
برگزاری مراسم تشییع در عراق
همزمان با این تنشهای فزاینده، مسعود پزشکیان رئیسجمهور ایران، علی فلاح الزیدی نخستوزیر عراق و دیگر مقامات دو کشور در مراسم تشییع پیکر آیتالله خامنهای در شهر نجف اشرف عراق شرکت کردند. پیکر وی پس از طواف در حرم امام علی (ع) و حرم امام حسین (ع) در کربلا، روز پنجشنبه جهت خاکسپاری در حرم امام رضا (ع) به مشهد منتقل خواهد شد.
رمان بازار