رابرت دنیرو، بازیگر مشهور هالیوود و برنده جایزه اسکار، در جشنواره فیلم کن 2023 به شدت به سیاستهای اقتصادی و فرهنگی رئیسجمهور پیشین ایالات متحده، دونالد ترامپ، حمله کرد. این اظهارات در طی مراسمی که بخشی از برنامههای این جشنواره معتبر سینمایی بود، مطرح شد و به طور خاص به وضع تعرفه 100 درصدی بر روی فیلمهای خارجی اشاره داشت. دنیرو در سخنرانی خود تأکید کرد که این تعرفهها میتواند تهدیدی جدی برای خلاقیت و تنوع فرهنگی در صنعت سینما باشد.
جشنواره فیلم کن، که به عنوان یکی از مهمترین رویدادهای سینمایی در جهان شناخته میشود، محل گردهمایی خالقان و هنرمندان از سرتاسر جهان است. این جشنواره هر ساله در ماه مه در شهر ساحلی کن فرانسه برگزار میشود و معمولاً شاهد ارائه آثار بزرگ سینمایی از کارگردانان برجسته است. دنیرو در این جشنواره با توجه به سابقه طولانیاش در صنعت سینما، به عنوان یک الگو و نماینده قوی از جامعه هنری ایالات متحده عمل میکند.
این بازیگر معروف در اظهاراتش به رابطه میان سیاستهای تجاری و فرهنگی ترامپ و تأثیر آن بر خلاقیت هنری اشاره عمیقتری داشت. او اظهار داشت: «تعرفه 100 درصدی بر روی فیلمهای خارجی نه تنها بر واردات آثار فرهنگی تأثیر میگذارد، بلکه به نوعی میتواند باعث محدودیت در دسترسی به ایدهها و خلاقیتهای تازه نیز شود. سینما به عنوان یک هنر، باید از تنوع و تفاوتگذاری تغذیه کند و هرگونه محدودیت در این زمینه، در نهایت به ضرر همه ما خواهد بود.»
دنیرو همچنین بیان کرد که این شرایط به ویژه در آستانه انتخابات آینده ایالات متحده اهمیت بیشتری پیدا میکند. او از آزادیخواهان و سایر شهروندان دعوت کرد تا در این دوره حساس سیاسی به میدان بیایند و صدای خود را به گوش همگان برسانند. به گفته او، «وقت آن رسیده است که همه ما، بهویژه هنرمندان و افرادی که به آزادی و خلاقیت اعتقاد دارند، برای حفظ ارزشهای فرهنگی و انسانی به میدان بیایند و رأیگیری را جدی بگیرند.»
تاکید دنیرو بر اهمیت صدا و رأی مردم در کشوری که به عنوان یکی از الگوهای دموکراسی شناخته میشود، نکته قابل توجهی است. او افزود: «سینما، و به طور کلی هنر، همواره بازتابدهنده واقعیتها و چالشهای اجتماعی بوده و هر یک از ما وظیفه داریم به این میراث ادامه دهیم. این به آن معنا نیست که باید همگی همنظر باشیم، بلکه باید بپذیریم که تنوع نظرات و افکار بر غنای فرهنگ ما میافزاید.»
در جریان صحبتهایش، دنیرو همچنین به برخی از چالشهای دیگر که جامعه هنری با آن مواجه است، اشاره کرد. او تصریح کرد که محدودیتهای اقتصادی که ناشی از سیاستهای نادرست میباشد، میتواند به تضعیف هویت فرهنگی و هنری کشورهای مختلف منجر شود. به عقیده او، هنرمندان و اندیشمندان باید در برابر چنین تهدیداتی ایستادگی کنند و از هیچ تلاشی برای حمایت از خلاقیت و هنر دریغ نکنند.
در نهایت این جشنواره نه تنها به عنوان محلی برای نمایش آثار هنری بلکه به عنوان فضایی برای بحثهای فرهنگی و اجتماعی نیز شناخته میشود. دنیرو با سخنان خود فضای این رویداد را تحت تأثیر قرار داد و بار دیگر بر اهمیت همبستگی و تلاشهای مشترک در راستای تحقق آزادیهای فردی و فرهنگی تأکید کرد. او گفت: «بیایید همگی اجازه ندهیم که صدای ما خاموش شود. این وظیفه ماست که نه تنها در هنر، بلکه در سیاست نیز فعال باشیم.»
در پایان، سخنان رابرت دنیرو در جشنواره کن نه تنها تأثیرگذار بود، بلکه به عنوان یک فراخوان عمومی به همگان و به ویژه هنرمندان مطرح شد و یادآور این نکته است که دموکراسی و هنر دو روی یک سکه هستند که باید همواره در کنار یکدیگر قرار گیرند.
