اظهارات اخیر محسن هاشمی رفسنجانی، چهره سیاسی و فرزند مرحوم آیت الله هاشمی رفسنجانی، در خصوص چالش های پیش روی دولت جدید به ریاست مسعود پزشکیان، واکنش های بسیاری را در پی داشته است. وی در یک مصاحبه تحلیلی، ضمن مقایسه شرایط کنونی با دوران سخت دولت سازندگی، به طور صریح درباره دلایل فشار های فزاینده مجلس بر کابینه صحبت کرده و راهکارهایی مهم برای خروج دولت از وضعیت فعلی ارائه داده است.
فشار سیاسی تندروها؛ تکرار تاریخ در مجلس
هاشمی رفسنجانی در سخنان خود، فضای سیاسی حاکم بر دولت پزشکیان را با دولت اول آیت الله هاشمی رفسنجانی (دولت پنجم) مقایسه میکند. او یادآور میشود که نخستین استیضاح در جمهوری اسلامی، در همان دوره و در مجلس سوم که اکثریت آن در دست جریان چپ بود، کلید خورد و به برکناری دکتر ایرج فاضل، وزیر بهداشت، تنها یک سال و چهار ماه پس از کسب رای اعتماد، منجر شد.
محسن هاشمی تاکید میکند که در آن زمان نیز، فشارهای عظیمی بر دولت وارد میشد. او به سخنان رهبر انقلاب درباره مسائلی چون تهاجم فرهنگی یا اشرافی گری اشاره میکند، اما در عین حال فاش میسازد که برخی گروه های خاص با سوء استفاده از این بیانات، پیکان انتقادات و تهدیدات را به صورت جهت دار تنها به سمت دولت نشانه میگرفتند. هدف این فضاسازی ها این بود که مخاطب اصلی رهبری را صرفا دولت معرفی کنند، در حالی که بیانات ایشان، خطاب به همه ارکان نظام و جامعه بود.
به زعم وی، شرایط در دولت کنونی نیز به طرز عجیبی شبیه به آن دوران است. با وجود حمایت های تام و تمام رهبر معظم انقلاب از دولت سیزدهم و تاکید ایشان بر لزوم همکاری و پشتیبانی همه نهادها از دولت مستقر، شاهد هستیم که جناح های تندرو و افراطی در مجلس و خارج از آن، به هر بهانه ای به دولت فشار وارد میکنند و کابینه را تهدید به استیضاح یا لزوم تغییر وزیران مینمایند. این امر نشان دهنده یک الگوی تکراری در سیاست ایران است که در آن، هر دولتی که بر سر کار می آید، از سوی جناح مخالف با موجی از فشارها و تخریب ها روبه رو میشود.
ثبات مدیریتی، درس بزرگ دولت سازندگی
محسن هاشمی همچنین به ماجرای کناره گیری سید محمد خاتمی از وزارت فرهنگ و ارشاد در دولت آیت الله هاشمی رفسنجانی اشاره میکند. او بیان میکند که آقای خاتمی به دلیل اوج گیری فشارها، شخصا تصمیم به کناره گیری گرفت. وی روایت میکند که آیت الله هاشمی در آن مقطع به وزیر ارشاد وقت گفتند که اگر مایل به ماندن و مقاومت برای عملیاتی کردن ایده های خود باشد، ایشان شخصا حمایت لازم را انجام خواهند داد. اما در نهایت، خاتمی با این استدلال که حضور وی موجب افزایش فشارها بر کل دولت شده، استعفا داد و استعفای او پذیرفته شد. توجه داشته باشید که آیت الله هاشمی رفسنجانی در دور نخست انتخابات ریاست جمهوریشان، توانستند 95درصد آرا را به خود اختصاص دهند.
او از این وقایع نتیجه گیری میکند که حتی دولتی که با درصد بالایی از آرا روی کار آمده باشد، باز هم در معرض شدیدترین فشارها قرار میگیرد. اما اعتقاد راسخ او همواره بر ثبات مدیریتی و دادن فرصت کافی به مدیران و وزیران برای اجرای برنامه های خود بود؛ اصلی که به عقیده محسن هاشمی، اکنون نیز باید در دستور کار دولت پزشکیان قرار گیرد. او معتقد است که صحبت از استیضاح وزرا یک سال و نیم پس از رای اعتماد برای یک دوره چهارساله، منطقی و عاقلانه نیست و مدیران نیاز به فرصت کافی برای نشان دادن کارایی خود دارند.
پیشنهاد کلیدی: جلسه افراد متنفذ دولت با رهبری برای خروج از سیکل بسته
محسن هاشمی با تاکید بر اینکه سطح مشکلات کنونی به حدی رسیده که دیگر نیازمند ورود بالادستی ها به موضوع است، مهم ترین پیشنهاد خود را مطرح میکند. او پیشنهاد میدهد که افراد متنفذ و مورد اعتماد در دولت، جلسات جدی، مستمر و تاثیرگذاری با رهبر معظم انقلاب برگزار کنند. هدف از این جلسات، ارائه اطلاعات دقیق و بی پرده از عمق مشکلات و شرایط حاد کشور به ایشان و درخواست کمک و مساعدت برای برون رفت از این بن بست فعلی است تا کشور از این سیکل بسته خارج شود.
وی مهم ترین چالش پیش روی دولت را در بخش های اقتصادی و معیشتی میداند که نمود اصلی آن در افزایش نرخ ارز است؛ عاملی که به صورت غیر مستقیم اما شدید، بر معیشت مردم اثر میگذارد و منجر به رشد تورم، افزایش فقر، و کاهش قدرت خرید میشود. حل این مشکلات اساسی، نیازمند سه رکن اصلی است: ثبات مدیریتی، اجماع نخبگانی، استفاده از متخصصان شایسته و حمایت قاطع از دولت.
آگهی فردا